Bijbel achter slot en grendel

oktober 23, 2014

Lost and Confused SignpostVorige week schreef ik dat de religieuze teksten van het jodendom en christendom zo beroerd zijn ontsloten. In een tijd waarin het internet zoveel mogelijkheden biedt, zijn bijbels nog altijd boeken, met alle nodeloze beperkingen van dien. Ik eindigde met een opsomming van zaken die je nodig hebt om de Bijbel (of n’importe welke andere antieke tekst) te lezen, schreef te hopen dat de nieuwe website DeBijbel.nl een oplossing zou bieden en nam me voor deze week daarop terug te komen.

DeBijbel.nl is echter niet wat het zou moeten zijn, niet voor degenen die religieus zijn en niet voor degenen die om historische of culturele redenen belangstellen in de Bijbel.

Lees de rest van dit artikel »


Tolkien, Hulspas en Holman

oktober 21, 2014

tolkienVoor mijn eindexamen las ik The Lord of the Rings van Tolkien. En nog een bulk andere boeken, maar daar heb ik het nu niet over. Een leuke herinnering is dat mijn docent en ik na afloop van het examengesprek nog even koffie dronken en spraken over, jawel, literatuur. In het Nederlands en niet in mijn moeizame Engels, maar het was een gelijkwaardig gesprek waarin mijn leraar serieus informeerde naar mijn literaire oordeel.

Ik herinner me niet wat ik toen heb gezegd over Tolkien, maar weet wel dat mijn docent uitlegde dat de Germaanse achtergrond van de verhalen hem weinig deed, en dat we zoekend concludeerden dat een liefde voor Tolkien eigenlijk een heel subjectieve zaak was. Je deelt zijn “Germaanse gevoel” of niet. Ik ben dat gevoel kwijtgeraakt, maar ik vond het leuk dat ik later in Oxford in café The Eagle and Child bleek te zitten aan de tafel waar Tolkien elke week was neergestreken met C.S. Lewis en enkele andere literatoren. Ik kan begrijpen waarom er mensen zijn die een soort Tolkien-religie hebben, zoals de media vorige week berichtten.

Lees de rest van dit artikel »


Kunst, omdat het moet

oktober 19, 2014

parijsIn Frankrijk – in Parijs om precies te zijn – is een kunstwerk verwijderd nadat vandalen de kabels waarmee het stond verankerd, hadden weggehaald. De reden voor de weerzin was dat de kerstboomachtige sculptuur teveel zou lijken op een seksattribuut.

Minister van cultuur Fleur Pellerin uitte felle kritiek op het vandalisme, zo meldt NU.nl, en sprak van een “ernstige aanval op het principe van artistieke vrijheid”. Dat bekrompen kleinburgerlijke publiek toch.

Maar wat ik eens zou willen weten: is er een principe dat burgers garandeert dat ze gewoon van hun stad mogen genieten, zonder gedwongen te worden te kijken naar dingen die ze lelijk of aanstootgevend vinden?

Begrijp me niet verkeerd: wat de een lelijk vindt, vindt de ander mooi. Het is, zoals Cicero al schreef, niet zo zinvol over smaak te twisten. En ja, er bestaan inspraakcommissies. Ik kan me desondanks niet aan de indruk onttrekken dat de kunstdames en -heren nogal eens voor, over en zonder het publiek beslissen.


Traditie en rationaliteit

oktober 17, 2014

wapvo“Een strijd tegen een traditie is geen gevecht met de ratio.” Dat is wat Max Westerman een tijdje geleden schreef in het Handelsblad. U leest het hier. Hij betoogt dat traditieliefhebbers – of het nu gaat om het afsteken van vuurwerk, Zwarte Piet of het koningshuis – zich niet zomaar moeten bedienen van het argument “het is nu eenmaal traditie” en zich in de argumenten van de tegenstanders moeten verdiepen.

Ik ben het daarmee eens. De eerste persoonlijke herinnering die me te binnen schiet is dat ik, toen ik in Leiden afstudeerde, verbaasd was een bul te krijgen in het Latijn en het Nederlands. Engels en Nederlands leek me, met het oog op de internationalisering, een stuk praktischer, maar mijn suggestie dat aan te passen, opdat mensen in buitenlanden ook begrepen wat Leidse alumni vermochten, liep stuk op traditie. Beetje gênant, want universiteiten zijn ingesteld om te denken zonder acht te slaan op autoriteit of traditie.

Lees de rest van dit artikel »


Plundering, heling en vandalisme

oktober 15, 2014
Het museum in Malawi

Het museum in Malawi. Deze mummie is er tenminste nog. Andere zijn kapot gemaakt om papyri uit te halen of zijn in brand gestoken.

Napoleon plunderde het Vaticaan en versleepte alle kunstvoorwerpen naar het Louvre. Hitler vorderde kunstwerken voor het Führermuseum in Linz. In Bagdad zaten kunsthandelaren te wachten op de Amerikaanse troepen, zodat ze in de chaos van de bevrijding het museum konden plunderen.

Het was allemaal kinderspel vergeleken bij wat er momenteel gebeurt in het Midden-Oosten. Het plunderen begon tijdens de Arabische Lente in Egypte en Libië. De grote nationale musea in Caïro en Tripoli bleven weliswaar vrijwel onaangeroerd, maar elders zijn in deze landen massaal oudheden geroofd.

Lees de rest van dit artikel »


E.T.

oktober 7, 2014
Scène uit Independence Day

Scène uit Independence Day

De Zwitserse auteur Erich von Däniken baarde ooit opzien door te beweren dat de goden kosmonauten waren geweest. De pseudowetenschapper had zijn succes niet te danken aan het feit dat de lezers te weinig van wetenschap wisten – over het algemeen wisten ze dat het larie was – maar aan het feit dat hij een reëel psychologisch mechanisme op het spoor was: als we ooit contact maken met E.T., maken we ook contact met iets dat niet past in onze gebruikelijke denkkaders en dat daarom zou kunnen worden uitgelegd in religieuze termen.

Dat zou niet voor het eerst zijn. De Indiërs, die de IJzertijd nog maar net achter zich hadden gelaten, beschouwden Alexander de Grote als een avatar van Vishnu. De genocide in de Punjab oversteeg wat de Indiërs beschouwden als de menselijke maat. De Azteken deden hetzelfde: toen ze voor het eerst paarden en kanonnen zagen, meenden ze dat Hernán Cortéz een godheid was.

Lees de rest van dit artikel »


Rabbi Road

september 26, 2014

rabbi_road

De LP met de waarschijnlijk meest-geïmiteerde hoes aller tijden verscheen vandaag vijfenveertig jaar geleden. Er zijn belangrijkere dingen & ik ben er geen fan van om historische gebeurtenissen te herdenken als het toevallig 10 of 25 of 45 jaar geleden is, maar het plaatje hierboven was te aardig om geen smoes te verzinnen om het online te kunnen plaatsen. Hieronder de beroemde medley – nooit een straf om naar te moeten luisteren.


Volg

Ontvang elk nieuw bericht direct in je inbox.

Doe mee met 259 andere volgers