Livius Nieuwsbrief / oktober

september 30, 2014

Dit is de honderdentiende aflevering van de Livius Nieuwsbrief, een maandelijks verschijnend mailtje voor mensen met belangstelling voor de antieke wereld. Het wordt uitgegeven door Livius.

De nieuwsbrief is gratis en u kunt hem doorsturen aan wie u maar wil; voor adreswijzigingen en afmeldingen volstaan uitsluitend mailtjes naar nieuwsbrief@livius.nl.

Zomaar eens een greep uit het Liviusaanbod: ga mee naar Griekenland of Iran, of kom in Hoorn naar de cursus over islamitische kunst!

Jona Lendering (redactie)

Lees de rest van dit artikel »


Livius Nieuwsbrief / september

september 1, 2014

Dit is de honderdennegende aflevering van de Livius Nieuwsbrief, een maandelijks verschijnend mailtje voor mensen met belangstelling voor de antieke wereld. Het wordt uitgegeven door Livius.

De nieuwsbrief is gratis en u kunt hem doorsturen aan wie u maar wil; voor adreswijzigingen en afmeldingen volstaan uitsluitend mailtjes naar nieuwsbrief@livius.nl.

Zomaar een greep uit het Liviusaanbod: de reis naar Griekenland (die erg leuk belooft te zijn) of de cursus over het ontstaan van de Egyptische cultuur (die ook erg leuk belooft te zijn).

Jona Lendering (redactie)

======================================

HUISHOUDELIJKE MEDEDELING

De Livius Nieuwsbrief bestaat deze maand negen jaar. We hebben 4713 abonnees, die we nooit zullen lastigvallen met abonnementsgelden of advertenties. Maar eens in het jaar bedelen we – en dat is vandaag.

Lees de rest van dit artikel »


Livius Nieuwsbrief / augustus

augustus 2, 2014

liviusDit is de 108ste aflevering van de Livius Nieuwsbrief, een maandelijks verschijnend mailtje voor mensen met belangstelling voor de antieke wereld. Het wordt uitgegeven door Livius.

De nieuwsbrief is gratis en u kunt hem doorsturen aan wie u maar wil; voor adreswijzigingen en afmeldingen volstaan uitsluitend mailtjes naar nieuwsbrief@livius.nl.

De Vrienden van Livius nodigen u uit om op zaterdag 20 september te komen luisteren naar twee lezingen over de politieke en religieuze ideeën in de Romeinse en Byzantijnse architectuur. Livius zelf nodigt u uit voor een cursus of een reis.

Jona Lendering (redactie)

Lees de rest van dit artikel »


Livius Nieuwsbrief / juni

mei 30, 2014

Dit is de 107e aflevering van de Livius Nieuwsbrief, een maandelijks verschijnend mailtje voor mensen met belangstelling voor de antieke wereld. Het wordt uitgegeven door Livius.

De nieuwsbrief is gratis en u kunt hem doorsturen aan wie u maar wil; voor adreswijzigingen en afmeldingen volstaan uitsluitend mailtjes naar nieuwsbrief@livius.nl.

Zomaar een greep uit het Liviusaanbod: de reizen naar Bulgarije en Turkije.

Jona Lendering (redactie)

======================================

ROMEINENFESTIVAL

Deze nieuwsbrief is iets eerder dan u gewend bent, want we vestigen graag nog even de aandacht op het Nijmeegse Romeinenfestival. Lezingen van bekende classici, demonstraties van ambachtslieden, een re-enactmentshow, een publieksopgraving, boekenverkoop en vooral veel zon: wat wil u nog meer?

Festivalkaarten bestellen kan met deze link en abonnees van deze nieuwsbrief krijgen 20% korting.

======================================

Lees de rest van dit artikel »


Livius Nieuwsbrief / mei

mei 11, 2014

Dit is de 106e aflevering van de Livius Nieuwsbrief, een maandelijks verschijnend mailtje voor mensen met belangstelling voor de antieke wereld. Het wordt uitgegeven door Livius.

De nieuwsbrief is gratis en u kunt hem doorsturen aan wie u maar wil; voor adreswijzigingen en afmeldingen volstaan uitsluitend mailtjes naar nieuwsbrief@livius.nl.

Zomaar een greep uit het Liviusaanbod: een reis naar zuidwest-Turkije.

Jona Lendering (redactie)

======================================

ROMEINENWEEK & ROMEINENFESTIVAL

Nog twaalf dagen tot het begin van de Nederlandse Romeinenweek (zaterdag 24 mei – zondag 1 juni). Tientallen organisaties uit hele land bieden bijzondere activiteiten aan: tentoonstellingen, rondleidingen, lezingen, kinderactiviteiten, workshops, wandelingen, vaartochten, proeverijen en nog veel meer.

Lees de rest van dit artikel »


Livius Nieuwsbrief / april

april 16, 2014

Dit is de honderdenvijfde aflevering van de Livius Nieuwsbrief, een maandelijks verschijnend mailtje voor mensen met belangstelling voor de antieke wereld. Het wordt uitgegeven door Livius.

De nieuwsbrief is gratis en u kunt hem doorsturen aan wie u maar wil; voor adreswijzigingen en afmeldingen volstaan uitsluitend mailtjes naar nieuwsbrief@livius.nl.

Zomaar eens een cursus uit het Liviusaanbod: de reis naar Bulgarije.

Jona Lendering (redactie)

Lees de rest van dit artikel »


Livius Nieuwsbrief / maart

maart 16, 2014

Twee weken vertraagd – maar u leest in een moment waarom – is hier de honderdenvierde aflevering van de Livius Nieuwsbrief, een maandelijks verschijnend mailtje voor mensen met belangstelling voor de antieke wereld. Het wordt uitgegeven door Livius.

De nieuwsbrief is gratis en u kunt hem doorsturen aan wie u maar wil; voor adreswijzigingen en afmeldingen volstaan uitsluitend mailtjes naar nieuwsbrief@livius.nl.

Jona Lendering (redactie)

======================================

TIEN JAAR LIVIUS

Op 15 maart was het tien jaar geleden dat Livius werd opgericht. U leest er hier meer over. We hebben niet de tijd om het groots te vieren maar hebben wel wat nieuwtjes.

Hartelijk dank voor uw belangstelling voor de nieuwsbrief, de reizen, het journalistieke werk of de cursussen!

======================================

NIEUW OP DE LIVIUS-WEBSITE

De website begint langzaam vernieuwd te raken. Kijk maar. Een enkel woord over de achterliggende ideeën hier.

Op onze zustersite LacusCurtius: Censorinus, De die natali. Latijn en Frans.

En verder: Richard Kroes over de mogelijkheid dat de islam is ontstaan uit het christendom, uw redacteur over Julius Caesar en Edwin de Vries over zijn werkzaamheden in Soedan af: 11, 12, 13.

======================================

EGYPTE

Dat de chronologie van de Bronstijd zeker zou zijn, is puur wensdenken. Een leuke vondst uit Luxor maakt dat weer eens duidelijk.

Ondertussen is er ook een majeure doorbraak: de uitbarsting van de Thera moet echt worden gedateerd in de zestiende en niet in de zeventiende eeuw. De as en het puimsteen van die explosie zijn op verschillende plaatsen gevonden – onder andere boven een paleis van de Hyksos in Egypte – en als die uitbarsting in de zeventiende eeuw zou hebben plaatsgevonden, moet de Hyksos al voor 1600 zijn vertrekken. Ander bewijsmateriaal suggereert dat de verdrijving een halve eeuw later plaatsvond; dat is nu bevestigd, zodat een serieus probleem uit de oude chronologie lijkt te zijn opgelost.

Waarom lachten de mensen in het oude Egypte?

Het is een terugkerend element in deze nieuwsbrief: wat zou het toch fijn zijn als archeologen eens ophielden met overdreven claims. Over Edfu wordt zowaar eens een hype teruggenomen.

En verder: Dakhaliya, Napata, een oude weg, een mummie in Luxor, de Memnonkolossen en de vrijspraak van de onvermijdelijke doctor Zahi Hawass.

======================================

HET OUDE NABIJE OOSTEN

Het bewijs dat de overgang van de Late Bronstijd/Vroege IJzertijd samenging met een klimaatverandering wordt steeds sterker.

De later-dan-aangenomen domesticatie van de dromedaris werd met veel aplomb gebracht. Maar dat weten we al een eeuw of zo. Wat weer wél nieuws is, is de domesticatie van de kat. En daar schrijft dan weer niemand over.

Lief stukje over archaïsche schrijfwijzen in het spijkerschrift.

Soms wordt op de zwarte markt een voorwerp aangeboden met grote wetenschappelijke waarde. In de regel vermijden wetenschappers zulke informatie, aangezien je daarmee mensen aanmoedigt illegaal te graven. Maar hier is een pleidooi dat wetenschappers kleitabletten van de zwarte markt tóch gaan gebruiken. Het zwakke punt in het betoog is dat wetenschappers, zelfs als ze zich beperken tot wat wél legaal is verworven, hun werk niet afkrijgen; het heeft dus geen enkele zin er nóg meer materiaal bij te nemen – zeker als dat leidt tot plundering. (Vgl. de discussie over de Sapfo-fragmenten even verderop in deze nieuwsbrief.)

En verder: Pella, Babylons Ishtarpoort, het jaarlijkse stukje over Hasankeyf, het halfjaarlijkse stukje dat de archeologen weer terug in Irak zijn en dat er nog veel valt te ontdekken, het maandelijkse stukje over Syrië.

======================================

DE OUDE GRIEKEN

Een overzicht met van publicaties over de nieuwe Sapfo-fragmenten. Een commentaar en wat context. (Livius-medewerker Richard Kroes beschreef het amateurisme in de Nederlandse pers.)

Vijf graven gevonden in het Griekse Vergina. Dat is natuurlijk nog niet leuk genoeg. Dus worden ze gelijk gepresenteerd als koninklijke graven.

Vorige maand noemden we de ontdekking van een beeld van Apollo in Gaza. Er is redelijke scepsis over de authenticiteit. Werd vervolgd, vervolgd en vervolgd.

En verder: Pavlopetri (eigenlijke prehistorie, maar soit), mensenoffers op Kreta, de theorie dat Alexander werd vergiftigd weer eens van stal gehaald plus een hellenistisch schooltje.

======================================

ROME EN ZIJN RIJK

Briefje van een Romeinse soldaat aan het thuisfront en een libellus uit de tijd van de christenvervolging van keizer Decius.

En verder: Ampère, l’Arc de Dierrey, Arezzo, Esvres-sur-Indre, Gruaro, Napels (fenomenale foto hier), Romeinse bruggen, Sardes, Side, Sour el-Ghozlane (dat Pompeii te groot is voor adequaat monumentenbeheer, en dat het geld dát er is deels naar de georganiseerde misdaad gaat, is natuurlijk geen nieuws).

======================================

BENOORDEN DE ALPEN

De nieuwe website Archeologie in Nederland.

In Utrecht is een begin gemaakt met de reconstructie van Castellum Hoge Woerd. Even verderop: de Utrechtse Heuvelrug raakte ontbost in de Romeinse tijd.

Zelf eens willen meedoen aan een opgraving? Kom deze zomer naar Nijmegen!

Op Twitter is deze foto van de recent-ontdekte Romeinse trainingskampen bij Xanten. (Bedankt, René Voorburg van Vici.org.)

Er is twijfel aan de authenticiteit van de Warren Cup in het British Museum. Ietwat ergerlijk is dat de berichtgeving er een soort wedstrijd Duitsland – Engeland van maakt.

Bij het Duitse Rülzheim is een grote schatvondst gedaan, die vanzelfsprekend wordt opgeleukt door naar de Nibelungen te verwijzen. De kritiek is niet mals: 1, 2.

Het haalde het internet niet, maar de Vecht wordt momenteel schoongemaakt en dat leverde zowaar een Romeins bronsstuk van keizer Titus op en een eerste-eeuwse mantelspeld. Leuk detail is dat de aanslag op de speld alleen op het land kan zijn ontstaan, dus het voorwerp is niet in de rivier verloren maar daar later in terechtgekomen.

En verder: Bar-sur-Aube, Bree, Carnuntum, Chateaumeillant en Haltern.

======================================

ISRAËL, JODENDOM EN CHRISTENDOM

Om blij van te worden: een leuke schotenwisseling over het intellectuele niveau van de antieke gnostici. Deel een, deel twee, deel drie. Van dit soort discussies willen we meer.

De rechtszaak van Jacobovici tegen Zias lijkt doorgang te gaan vinden. De uitslag is niet belangrijk. Het staat immers al vast dat de verliezer de wetenschap is.

En verder: Abel Beth Maacah, een paar nieuwe snippers van de Dode Zee-rollen, kerkruïne overbouwd door een moskee in Diyarbakir,  Byzantijnse waterwerken in Tel Aviv.

======================================

OVERIG

Scherpe kop, goede analyse: oudhistorici hebben gefaald bij de uitleg van het oude Griekenland.

Curieus bericht over een piramide voor de Portugese kust. Misschien in de rubriek dwaasheid, maar laten we even afwachten.

Het soort grote-schaal-geschiedenis dat eeuwig zal blijven boeien (geen ironie): de factoren waardoor onze culturele evolutie sneller verloopt. Merk op hoe zorgvuldig het woord “vooruitgang” wordt vermelden.

======================================

BOEKEN

De boekenrubriek in de Livius Nieuwsbrief wordt verzorgd door Lujzika Adema van Kooten van de Amsterdamse Athenaeumboekhandel, die u de boeken snel zal leveren als u gebruik maakt van de onderstaande links.

In deze editie: een Romeins kookboek, een Top 5, twee zeer compacte, maar informatieve boeken en een scherpe aanbieding voor een prestigieuze publicatie.

Wat at een soldaat en de inheemse bevolking van het Romeinse Limesgebied? Archeoloog en museumkundige Claudia Vandepoel is met haar Historische Keuken gespecialiseerd in de Romeinse eetgewoonten. Door het (laten) proeven van historische recepten brengt ze het verleden dichterbij. Sapor Limitis, de Smaak van de Limes is het bijbehorende kookboek en staat vol met Romeinse recepten uit het Limesgebied. Van relatief obscuur geworden groenten als pastinaak tot inmiddels weer hippe ‘superfoods’ als spelt, maar ook met mosselen en lamshachee. Eet smakelijk!

Nieuw in deze boekenrubriek: de maandelijkse Top 5 best verkochte titels op de afdeling Klassieken:

  1. Fik Meijer – Twee Steden. Het nieuwste boek van Fik Meijer: een vergelijk tussen Constantinopel en Rome, de ‘twee steden’ uit de titel.
  2. Thucydides – De Peloponnesische Oorlog. De beroemde oorlog verteld door de even zo beroemde geschiedschrijver Thucydides werd vertaald door Wolther Kassies in de Baskervillereeks. Erg goed ontvangen, onder andere door het taalgebruik van Kassies.
  3. Capellanus – Liefde. Dit liefdeshandboek, in navolging van Ovidius, stamt uit de twaalfde eeuw en zorgt nog altijd voor controverses. Vertaald door niemand minder dan Piet Gerbrandy.
  4. Philostratus – Leven van Apollonius van Tyana. Nog een recente Baskerville, ditmaal in de vertaling van Simone Mooij.
  5. Seneca – Ware Geluk. Deel drie in de reeks kleine Seneca-vertalingen van Vincent Hunink blijft een handzame en daarmee populaire instap in het Stoïcisme van deze Romeinse filosoof.

Confronting the Classics, het nieuwste boek van Mary Beard, is nu ook verkrijgbaar als paperback. Behoorlijk wat compacter en dan ook meer dan twee keer goedkoper dan de wel veel mooier uitgegeven hardcover, maar met dezelfde interessante, zij het wat oude recensies en artikelen over de klassieken. Lees hier een recensie.

Het kan nóg compacter. De volledige klassieke literatuur in zo’n 125 pagina’s en in handformaat: er is een nieuw deeltje verschenen bij de Oxford Very Short Introductions: Classical Literature, verzorgd door William Alan. Een behandeling van de verschillende genres, auteurs en perioden in de klassieke literatuur, zoals de andere delen in de serie zeer beknopt, maar toch zeer informatief en scherp geformuleerd.

Onlangs succesvol bij Athenaeum gepresenteerd: Stoic Sage van René Brouwer, die als hoogleraar verbonden is aan de vakgroepen rechtsgeleerdheid en wijsbegeerte van zowel de Universiteit Utrecht als de Humboldt Universiteit in Berlijn. Het boek is nog tijdelijk beschikbaar voor de feestelijke introductieprijs van €49,95 (in plaats van €90,95).

======================================

DWAASHEID

Uw redacteur wond zich op over de mythe van “zwart Egypte”.

En verder: dit boek mag in geen bibliotheek ontbreken! De auteur heeft immers een kandidaatstitel in “Radio, TV, & Film Production” en niet minder dan 250 uur (dat zijn meer dan acht weken!) college gehad over Hebreeuws, Grieks, Latijn, Aramees, Judaïca, de Bijbel, archeologie en geologie. Als dat iemand niet kwalificeert als oudheidkundige, wat dan wel?

======================================

INTERNET

De website van het Allard Piersonmuseum is vernieuwd.

De Engelse Loeb-reeks, met tweetalige edities van antieke teksten, kondigt een digitaliseringsproject aan. Het cruciale “free access” ontbreekt, maar laten we ze het voordeel van de twijfel gunnen.

Hoe slecht is de Wikipedia? Een case study.

En dat kon dus twintig jaar geleden niet: een mooie landkaart van het menselijk DNA. Om een uurtje mee te spelen.

======================================

EN TOT SLOT

Nog zesenzeventig dagen tot het Romeinenfestival! Het eerste weekend van juni in Nijmegen.

======================================

Oude nieuwsbrieven zijn te raadplegen via de website van het Rijksmuseum van Oudheden (2009, 2010, 2011, 2012, 2013, 2014) en bij Aantekeningen bij de Bijbel. Als u de nieuwsbrief wil steunen, kunt u een donatie doen op rekeningnummer IBAN NL26 INGB 0670 7911 21 t.n.v. Livius, o.v.v. Ondersteuning Nieuwsbrief. Dank u wel. (Als u niet in Nederland woont: BIC/SWIFT INGBNL2A.)


Volg

Ontvang elk nieuw bericht direct in je inbox.

Doe mee met 261 andere volgers