Griekse Egyptenaar

Wahibra-Emakhet (Rijksmuseum van Oudheden)

In 671 v.Chr. onderwierp de Assyrische koning Esarhaddon Egypte. Het aloude land van de Nijl bleek echter moeilijk te beheersen: er waren opstanden en hoewel Esarhaddons opvolger Aššurbanipal (r.668-631) de orde probeerde te herstellen door in het diepe zuiden de belangrijke stad Thebe te verwoesten, was hij uiteindelijk gedwongen de veroveringen op te geven. Een van zijn vazallen, in westerse bronnen aangeduid als Psammetichos, nam daarop Griekse en Karische huurlingen in dienst, herenigde Egypte, stichtte een nieuwe dynastie en maakte de noordwestelijke stad Sais, waarvandaan men het makkelijkste naar Griekenland kon varen, tot zijn residentie. Vanaf nu leefden er Grieken in Egypte.

Onder de immigranten waren de vader en moeder van een man die Wahibra-Emakhet heette, “de horizon van Wahibra”. Deze naam brengt de loyaliteit van zijn ouders aan farao Psammetichos (r.664-610) tot uitdrukking, want diens echte naam was Wahibra Psamtek.

Net als Wahibra-Emakhets naam is zijn sarcofaag, die te zien is in het Rijksmuseum van Oudheden, zuiver Egyptisch, en dat is ook het feit dat hij werd begraven en gemummificeerd, en niet gecremeerd, zoals in Griekenland te doen gebruikelijk. In de teksten op zijn grafkist roept hij de bescherming aan van de Egyptische godinnen Nephthys en Isis. Als hij de namen van zijn ouders, Alexikles en Zenodota, niet had genoemd, zouden we nooit op het idee zijn gekomen dat hij van Griekse afkomst was.

Hij moest schatrijk zijn geweest. De sarcofaag is van de hoogste kwaliteit, net als de shabti’s (beeldjes van dienaren) die Wahibra-Emakhet begeleidden op zijn laatste reis. Hij zou wel eens de commandant van een huurlingenregiment kunnen zijn geweest, en dan moet hij deel hebben genomen aan de oorlog die Psammetichos’ zoon Necho II (r.610-595) voerde tegen de Babyloniërs, die in 612 een einde hadden gemaakt aan de Assyrische heerschappij over het Midden-Oosten maar er nooit in slaagden Egypte te onderwerpen.

[Dit was de derde aflevering in mijn reeks museumstukken; een overzicht is hier.]

2 gedachtes over “Griekse Egyptenaar

  1. MNb

    Gevoelsmatig heb ik altijd het idee dat politieke ontwikkelingen destijds veel langzamer gingen dan gedurende mijn leven, maar als ik de jaartallen bekijk is dat gevoel volkomen onjuist. Laten we de in dit stukje genoemde gebeurtenissen eens transponeren naar de 20e eeuw door overal 2600 bij op te tellen:

    1929: Assyrië verovert Egypte.
    1939: Thebe verwoest.
    1944 en de jaren erna: Psammetichos gooit de Assyriërs Egypte uit.
    1988: Ninive vernietigd, Assyrië valt,

    Er zijn historici die WO-1 en WO-2 als één conflict beschouwen met het Interbellum als een bestand. Nou, het Assyrisch-Egyptische conflict duurde korter en de Sovjet-Unie hield het net een paar jaar langer vol.
    Voor Wahibra-Emakhet moeten bovengenoemde gebeurtenissen net zo actueel dan wel recent zijn geweest als de twee wereldoorlogen en de Koude Oorlog voor jou en mij.

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

w

Verbinden met %s