Kort Libanees (3)

Khan al-Khayyatin in Tripoli

Vandaag was ik in Tripoli, de noordelijke havenstad van Libanon. Het oude deel is werkelijk prachtig en ik vervloekte mezelf dat ik er niet eerder was geweest. Na een bezoek aan het Kruisvaarderskasteel pauzeerden we even om koekjes te eten en daarna sloegen we een hoek om en stonden we onverwacht in de Khan al-Khayyatin, ofwel de plek waar de kleermakers hun negotie drijven. Een verbluffende plek.

De structuur gaat terug op een Byzantijns bouwwerk. Misschien – maar het is hypothetisch – is de bouwgeschiedenis te reconstrueren en lag hier ooit een laatantieke “colonnaded street”, zoals zoveel steden hadden in dit deel van de Romeinse wereld. Middenin dus een mooie brede straat, aan weerszijden overdekte trottoirs en daarachter winkeltjes. In feite vijf delen dus: winkel, overdekt trottoir, straat, overdekt trottoir, winkel. Toen het christendom eenmaal dominant werd geworden, werd die straat ook volgebouwd met winkeltjes: de stad had geen doorgaande straat meer nodig, aangezien die alleen noodzakelijk was voor de heidense religieuze processies.

Nu had de straat de vorm van winkel, overdekt trottoir, winkel, overdekt trottoir, winkel. De souq was geboren: de overdekte winkelstraten die je overal in het Midden-Oosten ziet. Het beroemdste voorbeeld is Damascus, maar de Khan al-Khayyatin in Tripoli zou dus bestaan uit de helft van zo’n aangepaste Colonnaded Street: de centrale winkelreeks, een overdekt wandelpad en weer een winkelreeks.

Het is allemaal niet 101% zeker dat deze standaard-ontwikkeling ook in Tripoli van toepassing is. In de huidige vorm, met een verhoogd, open dak boven het wandelpad, dateert deze khan in elk geval uit de veertiende eeuw.

Verder heb ik lekker geluncht en genoten van het mooie weer. ’s Avonds ging ik op visite bij het echtpaar waarvan ik de bruiloft onlangs meemaakte. Daar was het zo gezellig dat we vergaten een foto te maken om te delen met onze vrienden in Nederland, dus ik heb een perfect excuus om nog eens langs te gaan.

5 gedachtes over “Kort Libanees (3)

  1. Rob Duijf

    Hallo Jona,

    ‘Toen het christendom eenmaal dominant *werd geworden* (…)’

    Twee gedachtes leidden hier tot één zin…

    Fijne dagen!

    Grtz, Robbie

  2. ´de stad had geen doorgaande straat meer nodig, aangezien die alleen noodzakelijk was voor de heidense religieuze processies´. Er staat heel veel in deze zin. Dat het prille christendom geen processies kende. Dat de latere processies van het Katholieke(?) christendom hier nooit zijn doorgedrongen. Dat vind ik interessante informatie. Wanneer begonnen de christenen weer met het houden van processies? En welke christenen waren dat precies?

    1. @Saskia

      Voor een heidense processie moesten op speciale dagen vaak enorme hoeveelheden mensen en offerdieren over een langgerekte via sacra naar een heiligdom trekken. Denk aan de weg naar Eleusis of de Panathenaeïsche weg, allebei in Athene.

      Toen christenen in de late oudheid processies begonnen te houden, kregen die andere functies en volgden ze ook andere soorten van routes. De ruime basilica’s van de late oudheid boden bijvoorbeeld de mogelijkheid om een processie in de kerk zelf te houden, zoals katholieken en orthodoxen nog steeds doen. En in Nederland houden orthodoxen in de Paasnacht van 27 op 28 april (zie Jona’s stukje van zondag) om middernacht grote paasprocessies met kaarsen en ikonen door de buurt rondom hun kerk.

  3. jan kroeze

    Hoezo processies van de katholieken? In het zuiden, vooral zuid-limburg heb ik meerdere keren processies meegemaakt. Ik ken foto’s van processies uit bv .Spanje (zelf nooit gezien helaas, maar goed) en die vond ik prachtig.
    Maar ik heb geen idee waar die optochten vandaan komen, ik vermoed dat het oude gebruiken zijn.

    1. De christelijke processies die wij zien, zijn pas later ontstaan. De eerste christenen deden er niet aan. Ze moesten ook niets hebben van wierook. Later kon de christelijke God daar toch vrede mee hebben.

Reacties zijn gesloten.