En zo is het maar net

(Bibliotheekreglement van de voormalige Universiteit van Franeker, 1799) 

16 gedachtes over “En zo is het maar net

    1. Men beweert het en men beweert dat Ambrosius een van de eersten was die in stilte kon lezen. Ik meen ergens te hebben gelezen dat dit feitje niet klopt, maar ik ben vergeten waar.

      1. Mijn grootmoeder, die na de lagere school in de fabriek ging werken, kon niet lezen zonder haar lippen mee te bewegen. (maar ze had wel het verzameld werk van Domela Nieuwenhuis op de plank staan en las graag. Ze schreef ook lange brieven).

      2. Frans

        Mijn reactie was ook gebaseerd op “ik heb ’t ergens gelezen, maar ik weet niet meer waar”, dus… eh… daar komen we ook niet veel verder mee. En toch heb ik het idee dat het uitrollen van een boekrol meer werk is dan het bladeren door een gebonden boek en dus meer een “gebeurtenis” waardoor het voorlezen uit een boekrol ook iets bijzonders wordt. Allemaal puur speculatie natuurlijk!

      3. Roger van Bever

        De stilte in de bibliotheken is er niet op vooruit gegaan. In de Arnhemse bibliotheek, gevestigd in een gebouw, de Rozet, een kleine 10 jaar geleden uitgeroepen tot de mooiste bibliotheek van Nederland, heeft de architect het gepresteerd om tussen de tweede en de eerste verdieping een glijbaan aan te leggen, waar joelende en krijsende kinderen naar beneden komen, vaak nog onder het aanvuren door hun moeders, die kennelijk de bibliotheek beschouwen als een speelplaats voor hun kroost. De glijbaan eindigt op een mat die ca. 5 m verwijderd is van de rekken met wetenschappelijke boeken en waar ook een lange tafel staat om te kunnen studeren ‘in stilte’.

  1. Frans

    Grappig overigens hoe mijn voorganger dezelfde voornaam en bijna dezelfde achternaam heeft als ik. W=B en geen t.😉

  2. Henriette Broekema

    Er bestaat een gravure uit 1610 van de Leidse universiteitsbibliotheek, die was ondergebracht in de kerk van de Faliede Bagijnhof. De deftige bezoekers op de tekening spraken vast niet op gedempte toon met elkaar en er lopen zelfs twee hondjes rond. De universiteitsbibliotheken kenden eeuwenlang helemaal geen openingstijden en waren zeker niet bedoeld om studiemateriaal voor de studenten te bevatten. Overal bestond het sleutelrecht dat ervoor moest zorgen dat slechts een select gezelschap toegang had. De rector magnificus deelde de sleutels uit, maar dit systeem leidde vrijwel altijd tot problemen. Er ontstond ruzie over wie wel en niet een sleutel kreeg. De sleutels raakten zoek of werden door de professoren uitgeleend. Ook werden er toch boeken mee naar huis genomen en niet meer terug gebracht. In Leiden leidde dit tot zo’n grote chaos dat in 1605 het universiteitsbestuur besloot de bibliotheek helemaal voor het publiek te sluiten. Studenten protesteerden, maar de bibliotheek bleef een kwart eeuw lang, tot 1630, voor hen verboden terrein.

    Zie hierover een leuke tekst van R.E.O. Ekkart en Willem Otterspeer:

    https://www.dbnl.org/tekst/_boe022198401_01/_boe022198401_01_0015.php
    https://www.dbnl.org/tekst/otte010groe01_01/otte010groe01_01_0013.php

  3. Henriette Broekema

    Er bestaat een gravure uit 1610 van de Leidse universiteitsbibliotheek, die was ondergebracht in de kerk van de Faliede Bagijnhof. De deftige bezoekers op de tekening spraken vast niet op gedempte toon met elkaar en er lopen zelfs twee hondjes rond. De universiteitsbibliotheken kenden eeuwenlang helemaal geen openingstijden en waren zeker niet bedoeld om studiemateriaal voor de studenten te bevatten. Overal bestond het sleutelrecht dat ervoor moest zorgen dat slechts een select gezelschap toegang had. De rector magnificus deelde de sleutels uit, maar dit systeem leidde vrijwel altijd tot problemen. Er ontstond ruzie over wie wel en niet een sleutel kreeg. De sleutels raakten zoek of werden door de professoren uitgeleend. Ook werden er toch boeken mee naar huis genomen en niet meer terug gebracht. In Leiden leidde dit tot zo’n grote chaos dat in 1605 het universiteitsbestuur besloot de bibliotheek helemaal voor het publiek te sluiten. Studenten protesteerden, maar de bibliotheek bleef een kwart eeuw lang, tot 1630, voor hen verboden terrein.
    Zie hierover een leuke tekst van R.E.O. Ekkart en Willem Otterspeer:
    https://www.dbnl.org/tekst/_boe022198401_01/_boe022198401_01_0015.php
    https://www.dbnl.org/tekst/otte010groe01_01/otte010groe01_01_0013.php

  4. jan kroeze

    Franeker wordt vaak genoemd als de plaats met de 1e universiteit, maar ik weleens gehoord dat die 1e stond in ik meen ergens aan de ran dvan de veluwe aan he Ijsselmeer. Ik dacht Elburg.

  5. Johan

    Ik heb ook heel lang in de mythe dat geloofd dat Ambrosius een van de eerste was die in stilte kon lezen.komt door een passage uit de bekentenissen van Augustínus Maar zie bv Miles Burnyeat( Classical Quarterly 47,1997).

Reacties zijn gesloten.