Het is de laatste tijd stil op mijn favoriete wetenschapsblog Neerlandistiek.nl. Ik sta er elke dag mee op, want het is een leuke en informatieve website over een vakgebied dat me boeit. Maar sinds vorige week dinsdag, dus alweer een week geleden, is het stil. Je las eerst een verklaring van het Instituut voor de Nederlandse Taal (INT), waar de server staat, dat men kampte met een ernstige storing en dat het meerdere dagen zou duren voor de diverse websites, zoals Neerlandistiek, weer online zijn. Inmiddels worden bezoekers doorgestuurd naar de website van hoofdredacteur Marc van Oostendorp.

Maar die kan niet de woordenboeken en dergelijke online plaatsen die, om zo te zeggen, de core activity zijn van het INT. Op dit moment ligt een fors deel van de wetenschap stil, al een week lang.

En nu begin ik ongerust te worden. Er zijn drie verklaringen denkbaar, en twee daarvan helpen mijn humeur naar de vaantjes. De nulde verklaring is dat dit de te maken heeft met de brand in het datacentrum die ook de computers van de universiteit Utrecht lamlegde, maar de storing bij het INT begon eerder.

Verklaring één: er is echt een enorme, enorme computercrash geweest. Zoiets kan gebeuren. Brand is een mogelijkheid, zoals we vorige week zagen. Waterleidingen kunnen knappen. Dat soort dingen. Maar als het zoiets was, zou je verwachten dat er een geruststellend bericht kwam: “We hebben waterschade” en dan “er is een backup die we morgen online hebben”. Maar zo’n bericht ontbreekt en voor zover ik iets weet van datacentra, wordt er elke vierentwintig uur een backup gemaakt en automatisch gecontroleerd op virussen. Als die er niet is, is het ronduit gênant en ga je je afvragen waarom het management niet tijdig heeft gezien dat iets cruciaals ontbrak. Dit doet denken aan een parachutist die ontdekt dat hij geen reserveparachute bezit.

Uiteraard is dit geen schokkend nieuws. Mismanagement en wetenschap zijn twee kanten van dezelfde medaille. Daar kan ik ook over bloggen, en uitgebreid zelfs, maar ik beperk me tot de constatering dat het knap verontrustend is dat wetenschappelijk mismanagement zo normaal is dat het geen nieuwswaarde meer heeft.

Dat ligt anders bij mogelijkheid twee: er is een hack, zeg maar zoals bij Odido, en het INT is aan het onderhandelen. Of er is een hack geweest maar geen backup. In beide gevallen hebben we te maken met een aanval op de wetenschap. Dat vind ik eerlijk gezegd wél iets dat in de krant behoort te staan. En kom nou niet aan met “het zijn slechts geesteswetenschappen” of “er zijn geen mensen in elkaar geslagen”. Een aanval op de wetenschap is volstrekt, volstrekt onaanvaardbaar.

De derde verklaring is dat er iets heel anders speelt. Misschien wel helemaal niets zorgwekkends, maar ik vind het langzamerhand te lang stil. Laat ik het anders formuleren: als een wetenschappelijke website zo lang “down” is en als er zo lang geen duidelijkheid komt, mag, nee moet, het grote publiek zich zorgen maken.

Naschrift, 13 mei

Er is (zoals hieronder aangegeven) inmiddels meer informatie op de site van het INT. Verklaring twee: een hack. Wat dus vragen oproept: waarom was het INT niet goed beschermd? Wie viel aan? Waarom valt iemand onschuldige wetenschappelijke websites aan? Naar het antwoord op die laatste vragen wordt nu onderzoek gedaan. En het is vreemd dat het feit dat wetenschappers al een week lang worden gehinderd in hun werk, niet wat groter nieuws is en beperkt blijft tot security sites.

Deze blog kunt u ook volgen via een Whatsapp-kanaal.

Zelfde tijdvak

Helaas: geen Open Toren-dag
juni 13, 2026

Archeologie en neoliberalisme
maart 23, 2026

Wat is archeologie? (5) Toekomst
juni 9, 2025