Het paleis van Sarvestan

Je moet er wat moeite voor doen om er te komen, bij het Sarvestan-paleis. De meeste bezoekers zullen er aankomen met een taxi vanuit Shiraz; het is zo’n honderd kilometer, dus houd rekening met een rit van anderhalf uur en een chauffeur die je een plezier doet met westerse muziek (Modern Talking). Maar na die rit ben je ook ergens, want het goed bewaarde Sassanidische paleis ligt schitterend in een immense, verder volkomen lege vlakte.

Het Sarvestan-paleis, vernoemd naar een stadje in de omgeving, is gebouwd door koning Bahram V de Ezel (r.420-438). Wij zijn geneigd die bijnaam als verwijt te beschouwen, maar een vergelijking met het geduldige, lieve, oersterke dier is natuurlijk een groot compliment. Bahram was een succesvolle vorst, die na een dynastiek conflict de troon besteeg, de Sassanidische posities in Centraal-Azië herstelde en de macht zonder problemen kon doorgeven aan zijn zoon.

Hij bouwde dus ook het Sarvestan-paleis, waarvan we echter niet weten of het echt een paleis is. Het opvallend goed bewaarde bouwwerk kan een jachthuis zijn geweest of een heiligdom. Het probleem wordt gecompliceerd door het feit dat er een nog niet goed onderzocht, klein bijgebouw lijkt te zijn geweest, even benoorden het paleis.

In elk geval: een bezoeker die vanuit het zuiden aankwam, zou drie iwans hebben gezien. Nadat hij de middelste was binnengegaan, zou hij hebben gestaan in een grote vierkante hal onder een grote koepel, gemaakt van gebakken baksteen. Verder lopend bereikte hij een rechthoekige binnenplaats, omringd door diverse kamers. Misschien woonvertrekken – we weten het dus niet.

Het gebouw doet echter wat denken aan de Qalah-e Dokhtar en het paleis van Ardašir I, beide in de buurt van Firuzabad. Een verschil is echter dat het Sarvestan-paleis naar alle kanten open is, terwijl die andere twee paleizen zijn gebouwd langs een lengte-as en een monumentale ingang hebben. Kortom, zoals men dan zegt: meer onderzoek is nodig.