Het einde van de Livius Nieuwsbrief

Laat ik met de deur in huis vallen. Ik heb de afgelopen twee jaar de Livius Nieuwsbrief gemaakt met groeiende weerzin. Immers, het vervaardigen van een maandelijks nieuwsoverzicht is leuker als je interessante dingen te melden krijgt. De DNA-revolutie is zo’n onderwerp. Tekstanalyse kan nooit meer hetzelfde zijn en onderzoek, opleidingen en overdracht kunnen veel gevarieerder, veelkleuriger, rijker worden. Het is alsof de betekenis niet doordringt, want in plaats van dit goede nieuws te brengen, houden de universiteiten een wedstrijd wie de minst inspirerende berichten de wereld in kan sturen. Dat ik zelden iets écht interessants te melden kreeg, maakte het opstellen van de Livius Nieuwsbrief dubieus. Het was de versterker van dubieuze signalen.

Minachting voor wetenschap

Het is moeilijk aan te geven wat het meest dubieus is. De competitie is dan ook fel. Is het dat de limes zijn kwaliteit almaar niet verbetert? Irritant is het zeker, want de smoezen om niet te hoeven professionaliseren zijn even voorspelbaar als onwaar. Is het de frivoliteit waarmee classici andere wetenschappen negeren? Is het de daardoor mogelijk gemaakte terugkeer van allang door historici weerlegde sjabloons? Zijn het de eindeloze overdrijvingen van de archeologen? Of is het dat oudhistorici zaken als nieuw presenteren die al bekend zijn?

Of zijn het, naast deze wetenschappelijke zelftrivialisering, de gemakzuchtige journalistieke frames? Dat de media zo kritiekloos zijn? Dat kranten gemaakte fouten niet rectificeren?

Het speelde de afgelopen tijd allemaal. Allemaal uitingen van een onthutsend gebrek aan respect voor kennis, inzicht, deskundigheid. Denk aan de classici en bijbelwetenschappers die, hoewel archeologen al decennia waarschuwen voor vervalsingen, unprovenanced papyri uitgeven. Die minachting voor wetenschap is extremer maar niet wezenlijk anders dan bijvoorbeeld de wijze waarop archeologen de historische taalkunde negeren. Het nihilisme, het nihilisme.

Medeplichtig

Ik merkte dat ik niet meer wilde schrijven over een vakgebied waarvan de beoefenaren zélf weinig respect hebben voor wetenschap. Ik zou medeplichtig zijn geworden. Los daarvan zoog de maandelijkse confrontatie met nieuwsberichten vol bewust gehandhaafde fouten steeds meer energie op.

Terwijl dit me opvrat, waren er bovendien wat technische problemen. Die dwongen me eerder dit jaar de nieuwsbrief op te schorten. De lockdown zorgde er vervolgens voor dat die opschorting wat lang ging duren. Maar eigenlijk, zo merkte ik, vond ik dat wel zo prettig. Ik hoefde me niet aan het geleuter te ergeren en hoefde niet medeplichtig te zijn.

Na een slapeloze nacht heb ik onlangs besloten met de nieuwsbrief te stoppen. Na er nog wat nachten over te hebben geslapen weet ik dat dit besluit goed is. Ik zal de abonnees binnenkort mailen waarom ik ermee stop.

Ik zal hun echter ook iets leuks schrijven. U leest het binnenkort.

48 gedachtes over “Het einde van de Livius Nieuwsbrief

  1. Geert

    Het spijt me te lezen dat u de nieuwsbrief stopt, maar het spijt me nog meer te lezen waarom. Als student aan de Universiteit Leiden hoop ik, ook omwille van mijn eigen onderzoeken, dat er snel wat verandert.

    1. Houd “WO in Actie” in de gaten. Ik ben overigens niet optimistisch dat Breuker c.s. de wetenschap nog kunnen redden. In de eerste plaats focussen ze zich op de verkeerde problemen, namelijk zaken als werkdruk. Iedereen werkt harder; de politiek heeft geen reden concessies te doen. Hier is de negatieve interpretatie van het (op zich positieve) pedagogische adagium “nobody cares, work harder” relevant.

      In de tweede plaats: alle maatregelen van OCW zijn goedgekeurd door de KNAW, het geweten van de Nederlandse wetenschap. Pas als de KNAW erkent gewetenloos te zijn geweest en collectief aftreedt, is er kans op herstel. “Ze drinken nog steeds thee, KNAW en OCW,” is overigens de nieuwe carnavalskraker.

      1. Huibert Schijf

        Ik ben geheel vertrouwd met universitair geklaag. Ik heb het boekje van Beuker c.s. gelezen. Er staan stellingen in waar iedere universitaire academicus het mee eens zal en die de moeite waard zijn om je druk over te maken. Bij andere dacht ik: “wordt het niet tijd om zelf weer eens boek te schrijven?”. Klagen vreet tijd die dan niet nuttig kan worden gebruikt. Aan de andere kant ken ik verscheidene personen uit de sociale wetenschappen die met de hulp van EU-subsidies grote internationale projecten met promovendi en postdocs uitvoeren. Het zijn enorm productieve publicisten, en ik hoor ze nooit klagen. Het kan dus ook anders.

  2. Ik denk dat je inschatting juist is. Je hebt rommel benoemd; dat was een verademing. Maar ook als je pulp benoemt als pulp, verspreid je pulp.

    Is het goede nieuws de groepsblog?

    1. Ik heb niet het idee dat ik een strijd voer; dan zou er een tegenstander moeten zijn. Ik denk eerder dat ik in de voorlichting een kwaliteitsstandaard in ere wil houden.

  3. Antoon VALCKX HOEX

    Ben het eens met de commentaren van Geert en Opa. Helaas zijn er veel te weinig Don Quichottes die de verpaupering durven aan te klagen. Met duidelijke argumenten.
    Houd moed, al is het soms weerzinwekkend om te doen wat je vind dat gedaan moet worden. Mijn hoogste vorm van respect voor je pogingen.

  4. Jan Sepp

    Heel begrijpelijk. Doodzonde. Hopelijk tijd vooor nieuwe heldendaden! Vooral niet stoppen met de Mainzer Beobachter. Zeker niet met de Methode op Maandag, ook al lijkt het soms op het vechten tegen windmolens. _Ik_ leer er van! Hartelijk bedankt voor de afgelopen jaren Livius.

  5. Helemaal eens met je beslissing. Lopen tegen granieten muren, vechten tegen windmolen, het levert allemaal veel te veel negatieve energie op. En het nihilisme is op vele andere vlakken ook te bemerken. Nietzsche heeft het toch goed gehad met zijn voorspelling…

      1. Analoog aan de natuurkundige betekenis: met name zwaartekracht zorgt voor negatieve energie, dwz. met een waarde lager dan 0, als kracht en bewegingsrichting tegengesteld zijn. De analoge betekenis van negatieve energie kan zijn een hoop moeite doen voor iets wat alleen maar beroerde resultaten opleveren. Nog een graadje erger dan trekken aan een dood paard.

        1. Otto Cox

          Doet me denken aan de uitspraak “dode paarden moet je feestelijk begraven “ van Marije vd Berg, die net een boek over stoppen heeft geschreven. Dus neem een borrel, steek een mooie sigaar op of doe iets anders memorabels om het af te sluiten. En dank voor vele jaren nieuwsbrief!

  6. Frans

    Tja. Als ik nieuws zie over een opgraving is het inderdaad ook altijd sensationeel en de geschiedenis moet worden herschreven enzovoort enzoverder. Ik kan me voorstellen dat je daar moe van wordt.

  7. Robert van der Hall

    Gelijk heb je en flauwekul zie je momenteel in meer gebieden, zoals al die moralisten in de media die zich ethici/ae noemen. Ik ben trouw lezer (geweest) van Livius, dus mij hoef je niet meer te berichten 🙂 .
    Overigens ik ga ervanuit dat het een golfbeweging is. Zo ook in de politiek daar wordt ook ernst en luim om de generatie afgewisseld. Zo zie nu pupulisten/facisten (US. Hongarije, Nederland etc) sterk opkomen. Verdwijnt weer.
    Even persoonlijk: ik heb zo’n 80 m boeken en drie kinderen (academici) die mij vragen alvorens dood te gaan zelf de container voor het drukwerk te willen regelen. Echter kleinzoon staat er op om alles te erven en die knul (9 jaar) leest zich de ogen uit het hoofd. Je ziet het gaat weer goed komen………………….

  8. Hans Overduin

    Iedere lezer zal dit niet leuk vinden, maar begrijpelijk en vooral vanuit jouw persoonlijke sotuatie uit gezien erg verstandig. In ieder geval dank voor al dat nieuws waarvan we hebben mogen genieten. Over het algemeen zijn mensen zijn steeds minder geïnteresseerd in objectieve waarheden maar gebruiken feiten liever voor hun eigen agenda of zijn gewoon gemakzuchtig, sensatiezoekend, onwetend of dom. In de VPRO heb je in ieder geval een medestander getuige de laatste uitzending van Zondag met Lubach over complottheorieën en ‘paralelle werelden’ onder het thema de ‘fabeltjes fuik’.

    1. Het trieste van Lubachs aflevering is dat het al jaren bekend is. In mijn boek “De klad in de klassieken” heb ik het over informatieverzuiling. Het mechanisme is overigens breder dan alleen fabeltjes. Denk aan de classici die leven in een wereld van zichzelf en, als archeologen hen wijzen op de gevaren van unprovenanced papyri, de vingers in de oren steken en luid “lalalala” zingen. Of de archeologen die de taalkunde negeren dus, om in herhaling te vervallen.

  9. Jort

    Jammer, maar zoals anderen zeiden wel begrijpelijk. Wat ik wel zal missen is een nieuwsoverzicht dat gecureerd is door iemand die ‘up to date’ probeert te blijven. Dat was wel een meerwaarde van de nieuwsbrief, en niet makkelijk ergens anders te vinden.

  10. Robbert

    Mij bevalt veel aan je boeken en blog en zeker de constante kritische blik.
    Dat heeft een uitstraling voorbij de oudheidkunde.

  11. A. Minis

    Bedankt voor al die mooie Nieuwsbrieven, en nu maar vooruit met de geit! Met de Groepsblog heeft u toch weer iets om naar uit te kijken.

  12. Hiervoor is al diverse keren opgemerkt dat negatieve energie je alleen maar opslurpt.
    Ik krijg in ieder geval altijd positieve energie van je blog en nieuwsbrieven.
    En ik kijk uit naar je verrassing.

  13. Huibert Schijf

    Toen een minister zich afvroeg wat je moet met een museum vol scherven was die opmerking onjuist. Zulk musea bestaan helemaal niet. De Europese musea voor oudheden wekken allemaal de indruk dat ze eigenlijk kunstmusea willen zijn. Ze zijn veel minder historische, laat staan archeologische musea. Opvallend was wel het zwijgen van de archeologen. Het wekte bij mij de indruk dat ze het zelf ook niet goed wisten. Had de minister zich bij Naturalis afgevraagd wat ze daar moeten met een collectie van honderdduizend schelpen van dezelfde soort, dan was daar een scherp en overtuigend antwoord opgekomen. Want daar weten ze het wel. Dat de nieuwsbrief verdwijnt dat snap ik. Ik bladerde hem altijd helemaal door. Veel had ik al in de blogs gelezen maar er waren ook altijd interessante nieuwe berichten. Het opheffen is ook een vorm van creatieve vernietiging, zoals de econoom Schumpeter dat noemde, die hopelijk ruimte schept voor iets nieuws.

  14. Geerke

    Ik heb gisteren gelijk Geschichte der Völkerverwanderung besteld. In Duitsland want in Nederland was die niet te bestellen.

  15. Maar wacht even ….. als je iets leuks tegenkomt (om blij van te worden, zeg maar), liefst in de één of andere obscure krant waar ik nooit van heb gehoord, dan blijf je het ons toch wel melden, hoop ik? Plus boekrecensies door Roel Samelink. Ik ben groot voorstander van diens schaamteloze promotie. En natuurlijk ook je erkend subjectieve “mooiste van de maand”. Want zonder dat alles gaat de kwaliteit van mijn leven geheel objectief omlaag.

    1. Huibert Schijf

      Ik hoop net als FrankB dat Roel Samelink en de rubriek ‘het mooiste van de maand’ in een nieuwe vorm behouden blijven.

    2. Boekrecensies van Roel Samelink???? Wat???

      Omdat ik totaal ondeskundig ben op het gebied van de oudheid, moet ik op het oordeel van deskundigen vertrouwen als het er om gaat wat wel en wat niet te lezen/geloven/bezoeken. Probleem: voor een ondeskundige is het niet goed te beoordelen wie er wel en wie er niet deskundig is. Omdat ik de informatie in de Livius Nieuwsbrief vertrouwde, kocht ik *The Darkening Age* van Catherine Nixey toen Samelink dat daar als “zeer goed beargumenteerd” afficheerde. Het bleek een groot brok kwakgeschiedenis.

      Gelukkig lag het er zo dik bovenop dat halverwege het boek allerlei alarmbellen begonnen af te gaan.

      Ik heb een commentaar onder de betreffende aflevering van de nieuwsbrief gezet met links naar de kritiek die ik inmiddels gevonden had. Jona heeft Samelink op dat commentaar geattendeerd en toch herhaalde Samelink het “zeer goed beargumenteerd” zonder blikken of blozen toen de Nederlandse vertaling van*The Darkening Age* verscheen.

      Hoeveel kwak waar het kwakkarakter minder duidelijk bovenop ligt, heeft die Samelink intussen aan mij en andere ondeskundige aanbevolen en wat voor onzin zijn wij daardoor gaan geloven?

      Ik hoop van harte dat het oudheidkundig groepsblog weet te vermijden dat oudheidkundige pulp zoals dat boek van Nixey zonder tegenspraak als degelijk werk gepropageerd wordt. Het zou mijn vertrouwen in dat blog behoorlijk verminderen als Samelink daar de gelegenheid krijgt zijn als recensie vermomde reclamepraatjes te publiceren.

  16. A. Minis

    U blaast wel erg hoog van de toren! Dat boek is door sommigen met de grond gelijk gemaakt en anderen vonden het een goed boek. Samelink hoorde tot de laatste categorie, en kennelijk zag hij geen reden om zijn mening te herzien. U las het en trof er kwakgeschiedenis in aan. Jammer van uw geld (misschien had u het terug kunnen krijgen). Maar die dingen gebeuren nu eenmaal. Ook deskundigen kunnen een afwijkende mening erop na houden. Ik heb menige knappe recensie van Samelink gelezen, meestal over militaire zaken en archeologie.
    Ik heb dat boek van Nixey niet aangeschaft want alleen al de titel maakte me wantrouwig. Dat Christenen ook niet altijd lief en aardig waren leek me op zijn minst een open deur.
    U doet 1 miskoop en daarmee is Samelink volgens u geboefte dat kwak verkoopt aan argeloze klanten..lijkt me wel wat kort door de bocht.
    (ik heb altijd gedacht dat hij Salemink heette.)

    1. “ik heb altijd gedacht dat hij Salemink heette”

      Klopt, ik heb het ‘Samelink’ gedachteloos van FrankB overgenomen. Sorry.

      “Dat boek is door sommigen met de grond gelijk gemaakt en anderen vonden het een goed boek”

      Ook dat klopt, maar is totaal irrelevant met betrekking tot mijn punt. Hetzelfde gebeurt met andere kwakgeschiedenissen zoals de boeken van Tom Holland. En dat dat gebeurt is nou juist een deel van het probleem dat Jona telkens weer signaleert: minachting voor wetenschap, bad information drives out good, gebruik van door historici weerlegde sjabloons, etc.

      “U doet 1 miskoop en daarmee is Samelink volgens u geboefte dat kwak verkoopt aan argeloze klanten..”

      Waar heb ik gezegd dat Salemink geboefte is?

      Mijn punt is dat “recensies” van boekverkopers met een ander doel geschreven worden dan het bevorderen van het inzicht van de belangstellende leek in de oudheid, de methoden van de studie daarvan en de ontwikkelingen in de oudheidkunde. Om die reden zie ik dergelijke recensies dus liever niet op een groepsblog waar “de medewerkers kaf en koren scheiden” (zie Jona’s blog van vandaag) en “een aanbod bieden dat géén karikatuur van ons vak neerzet.”.

  17. A. Minis

    Overigens is het m.i. nooit raadzaam om iets te geloven, al dan niet door deskundigen opgedist. Voor kennisgeving aannemen of aannemelijk achten is altijd maar het beste.

  18. A. Minis

    Ik denk dat u te wantrouwig tegenover boekverkopers staat. Uiteraard willen ze verkopen, maar ze zijn er niet op uit om u ”kwakgeschiedenissen” aan te smeren.
    U heeft natuurlijk gelijk dat ”anderen vonden het goed” niet echt
    een argument is.
    Misschien had Salemink wel degelijk argumenten om zijn mening te handhaven, jammer genoeg is dat niet bekend. Als de beoordelingen van een boek erg ver uiteenlopen, vaar ik persoonlijk nooit blind op de mening van de een of van de ander.
    Wat Tom Holland betreft ben ik blij met de gerechtvaardigde kritiek van JL, . Een gewaarschuwd mens telt voor twee . Maar dat belet mij niet om Persian Fire een levendig en over het geheel niet ongeloofwaardig boek te vinden, onder het nodige voorbehoud hier en daar. Ook Rubicon heb ik met plezier gelezen.

Reacties zijn gesloten.