Turkse TV (2) Malik Shah

On door Alie van ArragoninByzantijnse Rijk, Cultuur, Geschiedenis, Irak, Iran, Turkije
Tijdvak: 1075 na Chr. - 1100 na Chr.
1075-1100 na Chr.
Malik Shah

Uyanış: Büyük Selçuklu, Awakening: Great Seljuk, is een Turkse historische dramaserie en richt zich op het leven van Malik Shah I en zijn zoon, Ahmad Sanjar. De serie vertelt het verhaal van de structuur van het Seljukenrijk, politieke gebeurtenissen en hoe het een islamitische staat werd.

Jalal ad-Dawlah Malik Sjah I was de sultan van de Seljuken van 1072 tot 1092. Onder zijn bewind bereikte het Seljukenrijk het toppunt van zijn macht en reikte het van Khorasan in het noordoosten van het huidige Iran, tot de Golf van Iskenderun. Alhoewel hij tot een Turks volk behoorde, is zijn naam een combinatie van de Arabische en Perzische woorden voor koning. Hij veroverde geheel Klein-Azië, nadat zijn voorganger Alp Arslan, waarover ik gisteren blogde, de Byzantijnen al had verslagen in de Slag bij Manzikert in 1071. De Seljuken bereikten zo ook de Bosporus en vormden daarmee een directe bedreiging voor Constantinopel.

Malik Sjah breidde het rijk ook uit in de richting van Syrië, Palestina en Arabië (waaronder Mekka), waar hij voornamelijk vazalstaten stichtte. Hij vestigde zich – in tegenstelling tot zijn beide voorgangers die in Perzië resideerden – in Bagdad. Hij verbeterde het wegennet in het rijk, beschermde de karavaanroutes, liet moskeeën bouwen (zo ook de Vrijdagmoskee van Isfahan) en waterwegen aanleggen en introduceerde een groot aantal sanitaire maatregelen in de hoofdstad. Maar de bloei van het rijk was toch voornamelijk te danken aan zijn Perzische vizier, Nizam al-Molk, die ook Alp Arslan al had gediend. Gedurende twintig jaar, tot zijn dood in 1092, was Nizam in feite de machtigste man in het rijk.

Na de dood van Malik Sjah in 1092 viel zijn rijk uiteen in diverse kleinere staten, die elkaar om de macht bevochten: één in Anatolië (het Sultanaat van Rum) dat tot 1302 zou bestaan en waar hij werd opgevolgd door Kilij Arslan I, één in Perzië dat tot 1194 zou bestaan en waar hij werd opgevolgd door Mahmud I, en één rijk in Syrië onder leiding van zijn broer Tutush I, dat later uiteenviel in een twee rijkjes die respectievelijk vanuit Aleppo en Damascus bestuurd werden. De onderlinge rivaliteit tussen de verschillende staatjes en de moeilijkheden die de sekte der Assassijnen veroorzaakten, maakte het in 1095 relatief makkelijk voor de kruisvaarders om de Eerste Kruistocht uit te voeren en Jeruzalem te heroveren.

[Deze gastblog van Alie van Arragon wordt vervolgd; een algemene inleiding tot deze reeks is hier. Dank je wel Alie!]


Het verdronken klooster van Stavoren
augustus 2, 2024

De Eerste Kruistocht
februari 10, 2013

Het gouden Byzantijnse Rijk
september 20, 2012
Deel dit:

9 gedachtes over “Turkse TV (2) Malik Shah”

  1. Joost Dirkzwager

    Veel dank voor dit boeiende initiatief. Mooi hoe de beschrijving van de tv series tegelijkertijd een korte samenvatting van de bestreken historische periode bevat. Is het misschien ook nog mogelijk om een korte kwalitatieve beoordeling van de serie te geven, bv. door het toekennen van sterren? Ik verwacht nl, niet dat ik, zoals mw van Aragon dat wel kon, nog in de gelegenheid zal zijn alle series zelf ook te kunnen bekijken.

    1. Alie van Arragon

      Alle series die ik bespreek, heb ik als letterlijke amateur bekeken en van alle heb ik genoten omdat ik de periode waarin alles zich afspeelt, en de historische figuren geweldig interessant vind. Van film en filmmaken heb ik geen professioneel verstand, vandaar dat ik geen voor anderen zinvolle sterren kan geven. De twee Seljuken-series zou ik elk wel tien sterren willen geven, omdat het zo’n geweldige vondst was. Mijn sterren zouden met artistieke merites natuurlijk helemaal niets te maken hebben.

  2. Frans Buijs

    Dat is dus het punt: als introductie op de Turkse geschiedenis is deze serie van blogs zeker interessant, maar slechts weinigen zullen al die series ook echt gaan kijken. Al was het alleen maar vanwege de lengte van de afleveringen.

    1. Ik heb alle achttien stukjes al gelezen, en volgens mij is de meerwaarde dat ze een Turkse blik op de Turkse geschiedenis bieden. Die TV-series zijn meer een aanleiding; maar het is zinvol bijv. eens te lezen hoe Turken naar de kwestie-Cyprus kijken.

  5. Alie van Arragon

    Magnificent Century, over Suleiman de Prachtlievende, is in meer dan 50 landen op tv geweest, inclusief de VS, maar niet in Nederland, VK, Frankrijk en Duitsland. In Turkije gold de serie als redelijk controversieel, vooral in de zeer nationalistische en meer islamistische hoek. Ik ben er niet van overtuigd dat alleen Turken naar dit soort series kijken en ook niet dat dit type Turkse tv altijd voornamelijk nationalistisch is.

    Die rol is weggelegd voor allerlei series over islamitische predikers en dichters, die het grootste deel van de tijd spreken over de zegeningen van de islam, de positie van Turkije en hun eigen rol daarbij. Die series heb ik niet bekeken, alleen een beetje erin rondgeneusd. Niet geschikt voor mijn kleine zoektocht naar informatie over en illustratie van bepaalde stukken geschiedenis.

  6. Ben Spaans

    Turken zouden juist minder kijken dan internationaal publiek, de series zouden een bereik hebben van zo’n miljard mensen.

    De serie over Suleiman de Grote was juist omstreden omdat hij – historisch juist, in elk geval in zijn jongere jaren (hij was rond de twintig toen hij op de troon kwam) – werd gepresenteerd als liefhebber van drank en vrouwen.

Reacties zijn gesloten.