Het Akropolismuseum

Eén van de wonderlijkste musea ter wereld is het Akropolismuseum in Athene. Het is voornamelijk gebouwd voor iets wat er (vrijwel) niet is, namelijk: de enorme collectie sculpturen van de Athena-tempel (het Parthenon), de op enkele honderden meters afstand van het museum gelegen locatie die al eeuwen tot de verbeelding spreekt.

Het verhaal is bekend: in de klassieke oudheid was de Akropolis het religieuze centrum van de stadstaat Athene, met de tempel van Athena (Parthenon) als religieus en architectonisch hoogtepunt.  Dat Parthenon heeft lang de eeuwen doorstaan, ook al werd er stevig aan en in verbouwd. Dit in tegensteling tot de kleinere tempel van Athena Nikè en de toegangspoort tot de Akropolis – de Propyleeën – die tijdens het Turkse bewind over Griekenland respectievelijk werden afgebroken en opgeblazen.

Lees verder “Het Akropolismuseum”

Musée de la Romanité, Nîmes

(© Musée de la Romanité, Nîmes)

De stad Nîmes kent een aantal fraaie overblijfselen uit de Romeinse periode, waaronder een goed bewaard gebleven amfitheater (de huidige Arènes) en natuurlijk het Maison Carrée: de rond het begin van onze jaartelling gebouwde tempel, die gewijd was aan de twee zonen van Agrippa, tevens de adoptiefzonen van keizer Augustus: Gaius en Lucius.

Iets hoger in Nîmes liggen het punt, waar het aquaduct van o.a. de Pont-du-Gard eindigde in een soort verdeelstation en (nog hoger, in een fraai aangelegd park) de nog steeds wat mysterieuze ‘Tempel van Diana’ (waarschijnlijk een openbaar gebouw met wellicht een bibliotheekfunctie), gelegen in de buurt van de natuurlijke bron die vóór de aanleg van het aquaduct de belangrijkste watervoorziening van Nîmes vormde.

Lees verder “Musée de la Romanité, Nîmes”

Geliefd boek: In het huis van de dichter

Gedurende de jaren 1986-1990 werkte ik in Hilversum, als presentator van klassieke muziekprogramma’s voor de KRO op Radio4. Dat werk bestond in hoofdzaak uit het aan elkaar praten van programma’s, het geven van toelichting op de gedraaide muziek en het in de gaten houden van de tijd, want de eindtijd voor de zaterdagavondprogrammering was onverbiddelijk vastgelegd op 00.00u.

Vaak bleven er dan nog enkele minuten over aan het eind van de avond, en die tijd moest dan gevuld worden met rustige, niet al te opdringerige muziek. Piano-solo lag dan vaak voor de hand, en in de studio aan de Emmastraat lagen een paar CDs met stukken, gespeeld door Youri Egorov (Kazan, 1954- Amsterdam, 1988). Op de een of andere manier was Egorov mij al snel lief geworden: zijn rustige, maar bij tijd en wijle ook erg spannende speltechniek ontroerden me. Het was dan ook met ontroering dat ik hoorde van de dood van deze jonge pianist, in mei 1988. Het bericht bereikte me in diezelfde studio, waarin ik net een CD met muziek van hem klaar had liggen.

Lees verder “Geliefd boek: In het huis van de dichter”

Geliefd boek: A History of the Crusades

Ik had mijn studie (Oude) Geschiedenis al afgesloten toen ik op de driedelige History of the Crusades stuitte. De auteur, wiens officiële naam Sir James Cochran Stevenson Runciman was, maar die beter bekend stond als Steven Runciman, leefde zo’n beetje de hele twintigste eeuw vol: van 1903-2000. Uitgeverij Penguin had deze monumentale studie uit de jaren 1951-1954 als goedkope paperback herdrukt, en daarmee bereikbaar gemaakt voor een grote lezersschare. De drie pockets hebben mijn selectie ter voorbereiding van een verhuizing gemakkelijk overleefd: ik weet namelijk zeker dat ik ze wil herlezen.

Wat maakt deze allesomvattende geschiedenis van de Kruistochten nu zo bijzonder? Allereerst het feit dat Runciman in staat was om bronnen uit vele talen te lezen: naast zijn kennis van de moderne talen en Grieks en Latijn kon hij bronnen in het Arabisch, Turks, Perzisch, Hebreeuws, Syrisch, Armeens en Georgisch lezen. Voor een geschiedenis van de Kruistochten is dat natuurlijk enorm handig, ook omdat er daarmee een vollediger beeld van die Kruistochten kan worden geschreven dan de doorgaans Europees/Christelijke versie.

Lees verder “Geliefd boek: A History of the Crusades”

Antinoös

Fragment van een beeld van Antinoös (archeologisch museum van Vaison)
Fragment van een beeld van Antinoös (archeologisch museum van Vaison)

In het Franse department Vaucluse ligt het aardige stadje Vaison-la-Romaine. Vaison (in de Romeinse tijd Vasio Vocontiorum geheten) nam in de periode tussen ca. 100 voor Christus en 400 na Christus sterk in omvang toe, tot uiteindelijk zo’n 70 hectare tot het stadsgebied gerekend kon worden. De bloeitijd ligt zo ongeveer tussen het bewind van Claudius en dat van Hadrianus in: van deze keizers zijn overigens manshoge standbeelden in Vaison gevonden. Van de historicus Pompeius Trogus, tijdgenoot van Augustus, weten we vrijwel zeker dat hij in Vasio geboren is, maar Vasio heeft ook goede papieren als zijnde de geboorteplaats van Tacitus. Een andere vondst uit Vaison, een kopie van de beroemde Diadumenos van Polykleitos, is in het British Museum terecht gekomen.

De zichtbare resten van Romeins Vasio beslaan twee opgravingsgebieden: la Villasse (een licht hellend stuk grond tegen de rivier de Ouvèze aan), en Puymin, iets hoger gelegen op een heuvelachtig terrein. Vanaf 1907 tot 1955 wijdde de lokale kanunnik Joseph Sautel zijn leven aan het uitvoeren van opgravingen, die Vasio deels blootlegden.

Lees verder “Antinoös”