Oog op de Oudheid 2020

De wereld van de Romeinen, Grieken, Kelten, Egyptenaren, Joden en Mesopotamiërs is fascinerend en de bestudering daarvan is dat eveneens. Om ook dat laatste te tonen, organiseert het Rijksmuseum van Oudheden voor het derde achtereenvolgende jaar Oog op de Oudheid. Onder het motto ‘geen weetjes maar wetenschap’ verneemt u vier avonden lang wat onderzoekers nu eigenlijk doen, gewijd aan het thema ‘controverse’.

Dinsdag 31 maart Oog op de ander: een disclaimer vooraf

Trigger warnings zijn waarschuwingen waardoor mensen van tevoren weten dat hetgeen ze gaan zien of lezen, schokkend kan zijn. De vraag is of zulke disclaimers ook nodig zijn als het gaat om thema’s als verkrachting of moord in de Oudheid. Ethische vragen verplichten musea zorgvuldig na te denken over het al dan niet tonen van menselijke resten. Of zijn we te gevoelig? Oudhistorica Kim Beerden en conservator Annemarieke Willemsen (Rijksmuseum van Oudheden) bespreken dit spanningsveld.

Dinsdag 7 april Oog op je collega: archeologie en geschiedenis

Archeologen en historici houden zich bezig met het verleden, maar de eerste groep baseert zich op materiële resten, terwijl de tweede groep inzichten haalt uit geschreven teksten. Dat kan leiden tot interessante tegenstellingen. Over het Bijbelse Nabije Oosten bijvoorbeeld, suggereren de teksten iets anders dan de vondsten. Het bewijs is dan asymmetrisch. In het geval van Romeins Nederland vullen de categorieën elkaar aan en is het bewijs complementair. Of is het complexer? Archeologen Margreet Steiner en Nico Roymans tonen de afwegingen.

Dinsdag 14 april Oog op het publiek: wetenschap en journalistiek

Oudheidkundig onderzoek is pas af als de resultaten zijn overgedragen aan de burger. We financieren de wetenschap immers om er als samenleving verstandiger van te worden. Maar laten de universiteiten hun voorlichting wel voldoende meegroeien met het steeds hoger opgeleid publiek? Beperken classici hun voorlichting niet te zeer tot het gymnasium? Leggen journalisten, op zoek naar nieuws, het proces van gestage oudheidkundige kenniswinst wel goed uit? Wetenschapsjournalist Maarten Keulemans (Volkskrant), conservator Luc Amkreutz (Rijksmuseum van Oudheden) en historicus Jona Lendering leggen de dilemma’s uit.

Dinsdag 21 april Oog op het einde: de Aeneis van Vergilius

Het slot van Vergilius’ Aeneis is een van de meest bediscussieerde passages uit de Latijnse literatuur. Daarnaast is het debat over deze fascinerende slotscène sterk verweven met historische ontwikkelingen in de twintigste eeuw. Classici Lidewij van Gils en Jörn Soerink hebben ieder hun eigen perspectief op deze bijzonder controversiële passage.

  • data: dinsdag 31 maart, 7, 14, 21 april 2020
  • tijd: 19.30 – 22.00 uur (zaal open vanaf 19.00 uur)
  • locatie: Tempelzaal, Rijksmuseum van Oudheden
  • entree: €5 per avond (passepartout voor vier avonden: € 15)
  • tickets: uitsluitend via de ticketwebsite
  • #OodO20

Elke kent een pauze met ‘antieke’ wijnen van Eet!Verleden en sluit af met een korte discussie onder leiding van presentator Richard Kroes.

[Wegens een storing in het ticketsysteem plaats ik dit stukje opnieuw.]