Oog op de Oudheid 2021

Oog op de Oudheid is een jaarlijkse serie presentaties en -discussies over de bestudering van de oudheid, georganiseerd door het Rijksmuseum van Oudheden. Want de wereld van de Romeinen, Grieken, Kelten, Egyptenaren, Joden en Mesopotamiërs is fascinerend, maar de bestudering daarvan is dat eveneens. Onder het motto ‘geen weetjes maar wetenschap’ hoort u vier avonden lang wat onderzoekers nu eigenlijk doen – dit jaar via livestreams. In 2021 is Oog op de Oudheid gewijd aan het thema controverse.

  • data: dinsdag 30 maart, dinsdag 6, 13 en 20 april 2021
  • tijd: 20.00 – 21.30 uur
  • locatie: livestream vanuit het Rijksmuseum van Oudheden
  • kosten: gratis
  • social media: #OodO21

Programma

Elke avond begint om 20.00 uur, wordt ingeleid door en sluit af met een korte discussie onder leiding van presentator Richard Kroes. Om 21.30 uur is de sluiting.

Lees verder “Oog op de Oudheid 2021”

Derde Symposium voor Wetenschapsbloggers

Het eerste symposium

Op 19 februari vindt alweer het Derde Symposium voor Wetenschapsbloggers plaats. Na edities in Amsterdam en in Nijmegen is deze aflevering online. De aflevering van dit jaar heeft, mede vanwege de aanstaande Tweede Kamerverkiezingen en de gebeurtenissen van het afgelopen jaar, als thema:

wetenschap en politiek.

Dat veel wetenschappers maatschappelijk en/of politiek relevant onderzoek uitvoeren, staat vast. Maar hoe deel je je onderzoeksresultaten op een effectieve manier met de politiek? Deze online-middag draait om de manieren waarop je je onderzoek toegankelijk kan maken voor politici en beleidsmakers. Waarom zou je hier zelf tijd aan besteden, en hoe kan je dit effectief doen? In hoeverre zouden wetenschappers politiek betrokken moeten zijn? En kunnen blogs hierbij een rol spelen?

Lees verder “Derde Symposium voor Wetenschapsbloggers”

Oog op de Oudheid 2020

De wereld van de Romeinen, Grieken, Kelten, Egyptenaren, Joden en Mesopotamiërs is fascinerend en de bestudering daarvan is dat eveneens. Om ook dat laatste te tonen, organiseert het Rijksmuseum van Oudheden voor het derde achtereenvolgende jaar Oog op de Oudheid. Onder het motto ‘geen weetjes maar wetenschap’ verneemt u vier avonden lang wat onderzoekers nu eigenlijk doen, gewijd aan het thema ‘controverse’.

Dinsdag 31 maart Oog op de ander: een disclaimer vooraf

Trigger warnings zijn waarschuwingen waardoor mensen van tevoren weten dat hetgeen ze gaan zien of lezen, schokkend kan zijn. De vraag is of zulke disclaimers ook nodig zijn als het gaat om thema’s als verkrachting of moord in de Oudheid. Ethische vragen verplichten musea zorgvuldig na te denken over het al dan niet tonen van menselijke resten. Of zijn we te gevoelig? Oudhistorica Kim Beerden en conservator Annemarieke Willemsen (Rijksmuseum van Oudheden) bespreken dit spanningsveld.

Lees verder “Oog op de Oudheid 2020”

Tweede Symposium voor Wetenschapsbloggers

Op 7 februari vindt op de Radboud Universiteit het 2e Symposium voor Wetenschapsbloggers plaats. Dit symposium wordt georganiseerd door Marten van der Meulen, Jona Lendering, Hermen Visser en Suze Zijlstra.

Bloggen wordt breed gezien als een van de beste manieren om te berichten over wetenschap. Voor onderzoekers zijn de laagdrempeligheid, snelheid van publiceren en vrijheid grote voordelen. Bovendien kan een gevarieerd publiek van wetenschappers en niet-wetenschappers worden bereikt. Bloggen is ten slotte een uitstekend voorbeeld ‘moderne’ wetenschapscommunicatie, waarbij wetenschappers niet alleen zenden maar ook in discussie kunnen gaan met lezers.

Lees verder “Tweede Symposium voor Wetenschapsbloggers”

Oog op de Oudheid 2019

De Oudheid is een fascinerende tijd en de oudheidkundige disciplines zijn al even fascinerend. Om ook dat laatste te tonen, organiseerde het Rijksmuseum van Oudheden in 2018 voor het eerst “Oog op de Oudheid”. Vier avonden lang vernam u wat onderzoekers nu eigenlijk doen. Omdat dat een succes was, zijn er in 2019 opnieuw vier avonden, gewijd aan het thema DATA en onder hetzelfde motto als vorig jaar: “Geen weetjes maar wetenschap”.

Elke avond “Oog op de Oudheid 2019” begint om 19:30 (zaal open 19:00), wordt ingeleid door brandende journalistenvragen van Marcel Hulspas, kent een pauze met “antieke” wijnen van Eet!Verleden en sluit met een korte discussie tot 22:00 onder leiding van presentator Richard Kroes.

Lees verder “Oog op de Oudheid 2019”

Symposium voor Wetenschapsbloggers

Op 30 januari vindt op het Meertens Instituut het Symposium voor Wetenschapsbloggers plaats. Dit symposium wordt georganiseerd door Marc van Oostendorp, Jona Lendering, Hermen Visser en Marten van der Meulen.

Bloggen wordt breed gezien als een van de beste manieren om te berichten over wetenschap. Voor onderzoekers zijn de laagdrempeligheid, snelheid van publiceren en vrijheid grote voordelen. Bovendien kan een gevarieerd publiek van wetenschappers en niet-wetenschappers worden bereikt. Belangrijk zijn ook de mogelijkheden voor discussie: bloggen is een uitstekend voorbeeld van het transactie-model van wetenschapscommunicatie.

Lees verder “Symposium voor Wetenschapsbloggers”

Clovis

Zo zou Clovis eruit gezien kunnen hebben.

De Frankische koning Clovis verenigde grote delen van Gallië nadat het Romeinse gezag er was afgebrokkeld. Zijn opmars begon eind vijfde eeuw, toen hij koning werd in Belgica Secunda, in het huidige België en Noord-Frankrijk.

Rond 500 zou hij zich hebben bekeerd tot het christendom, zoals wel meer bestuurders met Germaanse voorouders dat toen deden. Zo kon hij samenwerken met de kerk en gebruik maken van geletterde geestelijken. Dat was heel praktisch in een tijd waarin de schriftcultuur op zijn retour was.

Lees verder “Clovis”

Dame van Simpelveld

Zo zou de “dame van Simpelveld” eruit gezien kunnen hebben.

De ‘Dame van Simpelveld’ was een rijke (Gallo-)Romeinse vrouw die woonde in een Zuid-Limburgse villa. Ze overleed tussen haar 24e en haar 40e – zo blijkt uit de resten die van haar bewaard zijn gebleven – en werd in een uitbundig versierde sarcofaag gelegd.

Ze kreeg kostbare voorwerpen mee, zoals gouden juwelen en zilveren gebruiksvoorwerpen. De binnenkant van de sarcofaag toont in reliëf het interieur van een luxe villa met allerhande meubilair. Fijn bewerkte kasten en comfortabele ligbanken maken duidelijk dat het deze vrouw aan niets ontbrak. Of de Dame van Simpelveld deze rijkdom te danken had aan haar familie, aan haar echtgenoot of misschien aan haar eigen handelscontacten, is onbekend.

Lees verder “Dame van Simpelveld”

Gladiator

Zo zag een gladiator eruit.

Gladiatorenspelen vormden een vast onderdeel van de Romeinse samenleving en elke grote stad had een amfitheater. Daar vochten gladiatoren tegen elkaar of tegen wilde dieren. Ook in Romeinse Nijmegen is een amfitheater gevonden, en daarnaast ook een gedeelte van een gladiatorenhelm, een van de weinige buiten Italië.

Iedere gladiator specialiseerde zich in een vechtstijl en bij iedere stijl hoorden eigen soorten wapens. De naamloze gladiator op de foto hierboven was een murmillo. Hij vocht met een kort zwaard en droeg een armstuk en een grote helm. Aan de onderkant van de helmrand staat een inscriptie van het Vijftiende Legioen Primigenia. De gladiator die hem droeg vocht dus voor het vermaak van de soldaten uit het Vijftiende Legioen, dat tussen 45 en 70 na Chr. in Xanten gelegerd was.

Lees verder “Gladiator”

Dardanus

Zo zou Dardanus eruit gezien kunnen hebben.

Romanus, zoon van Attius, was een Dardaanse ruiter in dienst van het Romeinse leger. Zijn familie kwam waarschijnlijk uit Moesia Superior, het moderne Servië en Macedonië. Romanus werd gerekruteerd door de Ala Afrorum, een ruitereenheid die door de Romeinen was opgezet in Noord-Afrika. Keizer Vespasianus stuurde de Ala Afrorum rond het jaar 70 n.Chr. naar de Lage Landen om te helpen de Bataafse Opstand neer te slaan. Bij troepen die van ver kwamen, was de kans immers klein dat ze zouden overlopen naar de kant van de vijand.

Lees verder “Dardanus”