
Dat de Nederlandse kennisinfrastructuur wordt gesloopt, is een snoeihard feit. Dat mensen die het belang van kennis niet begrijpen, een handicap hebben als ze problemen moeten aanpakken, is een ander snoeihard feit. Daarover is een hoop meer te zeggen, maar dat ga ik niet doen: ik beperk me tot een derde snoeihard en pijnlijk feit, namelijk dat dat kennisinstellingen meewerken aan de sloop van de kennisinfrastructuur.
Zoals de Rijksuniversiteit Groningen. Ik weet niet precies wat daar verkeerd is gegaan, maar er is blijkbaar geldgebrek en dus wil de universiteit haar museum sluiten. Ze zijn totaal mesjogge. Ik heb daar twee à drie dingen over te zeggen, maar de petitie vindt u alvast hier. Teken die handel, mensen, teken haar en deel haar op de sociale media.
Ding één. Waarvoor hebben we überhaupt universiteiten en wetenschap? Antwoord: omdat dingen mét juiste informatie beter gaan dan zonder. Om de problemen waarvoor we ons gesteld zien het hoofd te bieden, hebben we als samenleving accurate kennis en inzichten nodig, en daarom hebben we universiteiten. Die doen, ten behoeve van u en mij, onderzoek en leiden toekomstige onderzoekers op. Onderzoek en onderwijs zijn dus afgeleiden van de derde wettelijke taak: de overdracht aan de samenleving. Een universiteit die niet overdraagt, is haar bestaansreden vergeten. Er zijn meer manieren om kennis te delen, maar een museumsluiting draagt zeker niet bij aan de uitvoering van de wettelijke taak.
Ding twee. Iets specifieker: een universiteitsmuseum kan uitleggen wat wetenschappers doen. Ik breng de Groningse tentoonstelling Dig It All-in herinnering: een van de weinige keren dat de Nederlandse archeologie de moeite nam uit te leggen wat haar methoden zijn, dat daarin innovatie is en dat, kortom, de archeologie althans in technische zin een gezonde wetenschap is. Als we dit soort exposities niet meer hebben, wie legt dan uit dat archeologie méér is dan leverancier van geinige objecten van vroeger?noot
En dan is er nog een derde opmerking: Aletta Jacobs. Juist nu, na tien jaar gesteggel, er ein-de-lijk een standbeeld voor haar komt in Den Haag, wil de Groningse universiteit het museum sluiten met de Aletta Jacobskamer. Dit is gewoon ronduit bizar.
Wie een museum sluit, wil mensen dom houden. Ik wist al dat de implosie van onze kennisinfrastructuur mogelijk is dankzij de medeplichtigheid van de kennisinstellingen, dus verbaasd ben ik niet over de Groningse gekte. Het overtreft echter wel elk redelijk pessimisme. De petitie voor het behoud van het Universiteitsmuseum Groningen is dus hier.
Zelfde tijdvak
Gaat dicht: het Pergamonmuseum in Berlijnaugustus 29, 2023
Museum Kamaugustus 7, 2026
Zes vragen aan Theo Toeboschnovember 2, 2026

Heb het met een kiekje van de allereerste e-auto ter wereld, dat van Strating, maar op linkedin gezet, met een oproep aan alumni van de RUG…
Wie wil weten wat er op het spel staat:
https://www.dvhn.nl/regio/groningen/stad/belangrijke-objecten-universiteitsmuseum-groningen/163631932.html
Uiteraard heb ik getekend.
Wie wil weten wat er aan de hand is:
https://www.dvhn.nl/regio/groningen/stad/universiteitsmuseum-in-groningen-sluit-vanwege-mega-bezuinigingen.-onbegrijpelijke-keuze/163495580.html
En toch… hoeveel bezoekers trekt dat museum eigenlijk? Ik ben er een paar keer geweest, en het liet op mij een tamelijk stoffige indruk achter. Netjes ingericht, maar vooral met de nadruk op wetenschappelijke verdiensten uit een ver verleden. Soort museaal wonderkabinet.
Prima idee om het open te houden, maar dan moet je het ook helemaal opnieuw inrichten met veel meer nadruk op de wetenschap van nu. Jacobs, schmakobs… zelfs Ben Feringa is alweer bijna achterhaald.
(Overigens heeft het Boerhaave in Leiden hetzelfde probleem, alleen lijken ze daar iets handiger in het trekken van publiek)