Gladiatrices en dwergen

Gladiatrices op een reliëf uit Halikarnassos (British Museum, Londen)

[Bijna iedereen heeft wel een idee van wat gladiatoren waren: Romeinse strijders die in arena’s als het Colosseum vochten om de bevolking te vermaken. Die kennis is meestal opgedaan in stripboeken als Asterix, Hollywoodfilms of tv-series. Daardoor zingen veel misvattingen rond over gladiatoren. Svenja Grosser-Fabian behandelt zes van die misverstanden. Het eerste stukje was hier.]

Gladiatrices en dwergen

Het staat vast dat er vrouwelijke gladiatoren zijn geweest, want we hebben daarvoor genoeg literair en archeologisch bewijs. Een punt van discussie is echter of ze vochten met blote borsten om zo het mannelijke publiek te prikkelen, zoals de geleerde Kathleen Coleman oppert, of dat zij vochten met een strophium (borstband), vergelijkbaar met die van de zogenaamde “bikinimeisjes” op het beroemde mozaïek uit Piazza Armerina.

Lees verder “Gladiatrices en dwergen”

Wat stelt dat voorwerp voor?

Typemachine

Het is een bekend grapje: als iets kwaakt als eend, loopt als een eend en eruitziet als een eend, zal het wel een eend zijn. Dat heet gezond verstand. Maar kijk eens naar hierboven. Het ziet eruit als een typemachine, dus zal het wel een typema-… nou nee. Het is een plaquette van Nubische scarabee uit het museum in Khartoum, gevonden in Wad Ban Naga. Het plaatje is afkomstig uit een Frans boek waarvan ik de titelgegevens niet heb.

Nu ratelt dit ding niet als een typemachine en gaat er ook geen lade heen en weer zoals in een typemachine, dus de overeenkomst is niet zo groot als bij opgemelde eend, maar de vraag is hopelijk voldoende duidelijk: wanneer is iets eigenlijk hetzelfde? Het oeuvre van Von Däniken, die beweerde dat de goden kosmonauten waren geweest, biedt voldoende voorbeelden: als een antiek reliëf lijkt op een astronaut, dan stelt het bij Von Däniken ook een astronaut voor. Van deze redenatiewijze zijn meer voorbeelden en daarvoor hoef je niet te kijken bij pseudowetenschappers.

Lees verder “Wat stelt dat voorwerp voor?”

Sacro egoismo

Jachtscène
Jachtscène

De Romeinse villa bij Piazza Armerina – of, als je precies wil zijn, bij het dorpje Casale – is een van de beroemdste monumenten uit de Oudheid. Het is een enorm complex: een pleintje waar gasten konden worden ontvangen, een badhuis, een vestibule, een tuin omgeven door portieken, eetkamers, een kolossale ontvangsthal, slaapkamers, nog meer eetkamers. Op elke vloer liggen mozaïeken. Het complex is zo groot dat de opgraving (met een onderbreking voor de Tweede Wereldoorlog) duurde van de jaren twintig tot zestig.

De villa staat op de Unesco-lijst van werelderfgoed en de Italianen doen alles om het goed te behouden. Sinds ik hier vijftien jaar geleden voor het eerst kwam, heb ik het bij elk bezoek weer verder zien verbeteren. Steeds zijn meer vertrekken toegankelijk, steeds zijn er meer mozaïeken schoongemaakt, steeds lijkt de overkapping meer op het paleis dat hier ooit heeft gestaan.

Lees verder “Sacro egoismo”