Een balsamarium uit Bocholtz

Balsamarium uit Bocholtz (Provinciaal Archeologisch Depot van Limburg, Heerlen)

In het Rijksmuseum van Oudheden in Leiden is nog tot en met 25 augustus een expositie te zien over de Romeinse villa’s in het Nederlandse deel van Limburg. Ik wil er nog eens meer over bloggen, maar niet vandaag of deze week. Het museum toont stukken die in elk geval ik nog nooit eerder heb gezien, zoals dit zalfpotje ofwel balsamarium. Het is gevonden in Bocholtz, dus bijna op de grens van Nederland en Duitsland, aan de Romeinse weg van Heerlen naar Aken. Het bordje met uitleg vertelt dat het dateert uit de periode tussen pakweg 130 en 225 na Chr.

Net zoals het balsamarium uit Vlijtingen, in het Belgische deel van Limburg, heeft ook het balsamarium van Bocholtz de vorm van een mensenhoofd. Maar dit is niet zomaar een mensenhoofd: het is het portret van Antinoüs, de in 130 in de Nijl verdronken geliefde van keizer Hadrianus. De vorst liet nadien allerlei standbeelden voor de overledene oprichten, en er zijn ook munten aan hem gewijd. Een zalfpotje had ik echter nog nooit gezien.

Lees verder “Een balsamarium uit Bocholtz”

Een balsamarium uit Limburg

Balsamarium (Gallo-Romeins Museum, Tongeren)

Vorige maand fietste ik van Lanaken naar Tongeren en kwam ik door Vlijtingen, een dorpje even benoorden Riemst, dat op zijn beurt ligt aan de Chaussée Brunehaut, de grote weg tussen Tongeren en Maastricht. De naam Vlijtingen zei me iets, maar het wilde me maar niet te binnen schieten. Nu ineens realiseer ik me dat het bovenstaande hoofdje daar is gevonden. Het is een centimeter of 15 hoog en is te zien in het Gallo-Romeins Museum.

Balsamarium

Het is niet zomaar een hoofdje maar een zogeheten balsamarium, een bronzen potje voor geurige zalf of olie. Het moet afkomstig zijn uit een van de vier nabijgelegen Romeins landgoederen en wordt volgens het bordje in het museum gedateerd in de tijd tussen pakweg 90 en 300. En het stelt iemand voor uit Nubië, herkenbaar aan het kapsel. De twee hoorntjes die daar bovenuit lijken te steken, zijn eigenlijk de oren van het vaasje. Daar tussen ligt, als de kruin op het hoofd, het dekseltje.

Lees verder “Een balsamarium uit Limburg”