Ik kwam op vrijdagavond aan in Libanon en heb sindsdien drie dagen doorgebracht in Beiroet, Zahlé en de Qadishavallei. Het is verbluffend hoeveel kleine karweitjes zich in zo korte tijd opstapelen. Die heb ik vandaag maar eens afgewerkt. Ook ging ik naar twee musea die open hadden moeten zijn, maar die gesloten bleken. Dat gebeurt wel vaker. Ik herinner me dat, toen de Libanese overheid in de coronacrisis de ambtenaren had toegestaan thuis te werken, ook de bewakers van een opgraving bij Sidon thuis waren, zodat we het terrein niet op konden. Op dat moment frustrerend maar welbeschouwd grappig.

Ik heb een bevriende archeologe gevraagd of zij duidelijkheid kon scheppen, dus wie weet komt het er morgen nog van. En anders heb ik een reden om terug te komen.

Verder heb ik wat losse aantekeningen. Dingen die me zijn opgevallen. Ik geef u geen garantie dat ze kloppen of op een of andere manier juist zijn: ik geef alleen maar door wat ik me heb laten vertellen en wat ik denk te hebben begrepen. Voor verificatie komt u zelf maar kijken.

Televisie en film

• De ramadanserie die ik met een half oog heb gevolgd, heette 2024, en gaat over politievrouw die met haar dochter een nieuw leven probeert op te bouwen maar vanzelfsprekend door oude vijanden wordt achtervolgd. Soort Lara Croft, maar dan met kind. Ook te volgen zonder kennis van het Arabisch & de gevechtsscènes zijn amusant klungelig.
• Het televisieprogramma “Morning Talk” heet deze maand “Ramadan Talk” en had afgelopen zondag een paasspecial. Ik was de enige die dat curieus vond.
• Zaterdag wandelde ik langs een winkel waarin ik op een TV-toestel zag dat men discussieerde over de vele nadelen van de zomertijd – verkeersongelukken, een uur langer ramadan, hartaanvallen, concentratieverlies. Toen ik een uur opnieuw langs die winkel kwam, was men nog steeds aan het discussiëren over de vele nadelen van de zomertijd.
• Vertoning van de film Barbie is in Libanon uitgesteld tot duidelijk was dat de film geen LHBT-propaganda bevatte. Alles wat met gender te maken heeft, ligt in dit land gevoelig.
• Oppenheimer is nog niet in de Libanese bioscopen geweest. Dat verbaasde me, want het is een meesterwerk en de film kreeg zeven Oscars. Toch had ik best wel kunnen bedenken dat je als westerling te gemakkelijk aanneemt dat iets wat voor jou vanzelfsprekend is, dat hier niet is. En andersom ook natuurlijk. Het ontdekken van je eigen vooringenomenheden is wat toerisme waardevol maakt.noot Dit geldt vanzelfsprekend niet voor Amsterdam.

“The situation”

• Ik hoorde verschillende keren zeggen dat Libanon, dat kampt met een veelvoud aan problemen, “cursed” of “maudit” was. Ik beet steeds op mijn tong om niet te antwoorden dat het, met zoveel heiligen, vroeg of laat toch wel in orde zou komen. Het grapje zou niet zijn gewaardeerd.
• De burgeroorlogen heb ik nu een paar keer horen aanduiden als “War of the Others”. Het is waar: de Palestijnen, Syrië, Libië, Israël, Iran en Saoedi-Arabië waren elk op hun manier betrokken. Maar echt, er waren volop Libanese partijen die om hun hulp hebben gevraagd.
• Ooit hingen hier op elke hoek posters met de portretten van de diverse politici. Ze zijn al heel lang weg want mensen schreven er de meest woeste verwensingen bij. Inmiddels zijn de portretten terug – maar het zijn die van bankiers, met verzoeken om berechting. Het voorbeeld hierboven hangt op de façade van de Libanese staatsbank, recht naast de ingang. Dat is toch een beetje alsof niemand de moeite nog neemt een poster met een oproep Mark Rutte te arresteren weghaalt van de deur van het Torentje.
• Langs de snelweg hangen overal posters die oproepen om snel een einde te maken aan de Syrische vluchtelingencrisis.

Gewoontes

• Op Pasen gaan christelijke Libanezen bij elkaar op visite, zogezegd om Maria te feliciteren dat haar zoon was herboren. Je zet je gasten dan een glaasje likeur en allerlei zoetigheid voor. “Adonis”, denkt een oudheidkundige dan, en eigenlijk vind ik de nadruk op moederschap wel zo lief. Het gebruik schijnt de corona niet te hebben overleefd.
• Mijn chauffeur sloeg de aangeboden zoetigheid af met de kwinkslag dat hij als Grieks-orthodox natuurlijk geen Paas-zoetigheden kon eten op de verkeerde paasdatum.
• Libanezen vechten om het voorrecht de rekening te mogen voldoen. Lastig voor de bezoeker uit een deel van de wereld dat bepaald niet “cursed” of “maudit” is.
• Ik zal morgenavond op de luchthaven opnieuw moeten jureren in de competitie of de reizigers uit Libanon of Syrië de meeste/grootste koffers meenemen.

Overig

• Libanese zangeressen en zangers voor wie Fairuz toch wat al te lang geleden is: Nancy Ajram, Elissa, Carole Samaha, Wael Kfoury, Assi Hellani, Ragheb Alami, Marwan Khoury en Melhem Zein.
• Ik rekende een kop koffie af die volgens mij 60.000 LBP kostte, maar feitelijk 50.000 was. De café-eigenaar rende me na met het wisselgeld. Mensen die eerlijk zijn om €0,11: het is niet moeilijk om van de Libanezen te houden.
• 2024 is het jaar van de dromedaris.

Het ziet er niet best uit voor Libanon. Als u meer wil weten over dat geteisterde land, lees dan mijn boek. Deze blog kunt u ook volgen via een Whatsapp-kanaal.