Tag: Mithras

Mithras

Jezus, mythen en voorlichting (2)

On door Jona LenderinginBijbel, Christendom, Geesteswetenschappen, Geschiedenis, Jodendom, Pseudowetenschap, Religie
Tijdvak: 25 na Chr. - 50 na Chr.
0025-0050 na Chr.
Reliëf van Mithras uit Aquileia (Louvre, Parijs)

[Dit stuk – het tweede in een reeks – gaat niet over de mythische Jezus, al heb ik iets te zeggen over het dubbele idee dat Jezus een mythisch figuur is en dat het christendom is afgeleid van de heidense godsdiensten. Maar daar gaat deze reeks dus niet over. Het eigenlijke onderwerp is de toekomst van de oudheidkundige disciplines en het eerste deel is hier.]

Ik introduceerde eergisteren de mythische Jezus en zal vandaag ingaan op wat aan dat idee, voor iemand die de historisch-kritisch methode volgt, niet klopt. Het gaat daarbij om drie zaken:

  • feitelijk onjuiste beweringen,
  • onvolledige kennis van de oude wereld en
  • tekortschietend begrip van wat oudheidkunde eigenlijk is.

Lees verder “Jezus, mythen en voorlichting (2)” →

Mithras in Dormagen

On door Jona LenderinginArcheologie, Duitsland, Geschiedenis, Klassieken, Lage Landen, Museumstuk2 reacties
Tijdvak: 100 na Chr. - 150 na Chr.
0100-0125 na Chr.0125-0150 na Chr.
Mithras doodt de stier (Rheinisches Landesmuseum, Bonn)

Het reliëf dat hierbij is afgebeeld is een zogenaamde tauroktonie, het doden van een stier. Deze afbeelding is typisch voor de cultus van de god Mithras, en er zijn tientallen van dit soort reliëfs bekend. Deze stamt uit de eerste helft van de tweede eeuw na Chr. en komt uit Dormagen, het antieke Durnomagus, waar een cavalerie-eenheid uit Karinthië de Rijngrens bewaakte. Mithras heeft de reputatie gekregen een typische soldatengod te zijn, dus dat klopt mooi.

Maar wat stelt het reliëf voor? In elk geval: Mithras als stierendoder. De eerste geleerden die zich ermee bezighielden, namen aan dat deze Mithras dezelfde is als de Perzische lichtgod Mithra, dat deze stond voor het goede, dat de stier stond voor het kwade, en dat het doden van de stier gelijkstond aan de uiteindelijke verlossing van de mensheid uit dit ondermaanse tranendal. Tot het zover is, moet elk mens de strijd tussen het licht en het duister, tussen Mithras en de stier, tussen goed en kwaad uitvechten in zijn hart.

Lees verder “Mithras in Dormagen” →

Mithras

On door Jona LenderinginCultuur, Geesteswetenschappen, Politiek, Wetenschap, Wetenschapscommunicatie3 reacties
Tijdvak: 2000 na Chr. - 2025 na Chr.
2000-2025 na Chr.
Mithras (Archeologisch Museum, Zagreb)

Als in 2040 de letterenfaculteiten zullen worden gesloten, zal wellicht een bejaarde historicus zich afvragen waardoor de geesteswetenschappen ten onder gingen. Hij zal waarschijnlijk concluderen dat de letterdames en -heren er zelf niet meer in geloofden. Ergens tussen 1995 en 2005 verdween de wil om nog iets waardevols toevoegen aan het gedeelde erfgoed van de mensheid.

Het keerpunt, zo zal onze historicus vaststellen, was de doorbraak van het internet. Tot dan toe hadden wetenschappers hun inzichten aan het grote publiek doorgegeven via wat kon worden beschreven als een zender-ontvanger-model: onderzoekers zonden via boeken, tijdschriften, televisie en andere media hun informatie de wereld in en de mensen luisterden. Rond de millenniumwisseling veranderde de communicatie. Ze werd meer interactief. Mensen konden terugpraten en vorm helpen geven aan de discussie. Onze historicus zal niet kunnen nalaten dit te illustreren met Time Magazine, dat in 2006 “you” uitriep tot the person of the year 2006. Het zender-ontvanger-model was niet langer geldig; de beste metafoor om wetenschapscommunicatie te beschrijven was de dialoog.

Lees verder “Mithras” →