Geistige Kräfte (2)

Monument voor Friedrich Wilhelm III (Keulen)

Ik schreef gisteren over de Revolution von Oben, het door koning Friedrich Wilhelm III van Pruisen geïnitieerde hervormingsprogramma waarmee hij tussen 1806 en 1815 zijn land moderniseerde. “Der Staat muß durch geistige Kräfte ersetzen, was er an physischen verloren hat.” De crux was het herstel van de wetenschap. Minister Wilhelm von Humboldt stichtte in Berlijn een nieuwe universiteit, die nog een eeuw lang de toon zou zetten in Europa. Maandag zal ik eens schrijven over de betekenis van die onderwijshervormingen voor de Altertumswissenschaft.

De waarde van kennis

Waar het mij vandaag om gaat is dat we hier te maken hebben met een koning die begreep dat uiteindelijk alles draait om de geistige Kräfte. Dat weet u natuurlijk wel maar ten behoeve van Nederlandse ministers die dit misschien lezen, herhaal ik nog even waarom we onderwijs en wetenschap nodig hebben.

  1. Omdat de samenleving stagneert als informatie niet adequaat is en niet adequaat wordt verworven (wat minister Van Engelshoven niet begrijpt)
  2. Omdat kennis intrinsieke waarde heeft (wat Halbe Zijlstra niet begreep met zijn “kennis, kunde, kassa”)
  3. Omdat wetenschap een manier is om het beste uit onszelf te halen (zie Kennedy’s toespraak “We choose to go the Moon”)

Lees verder “Geistige Kräfte (2)”

Nieuwe grenzen

Kennedy’s spiekbriefje: “Ik bin ein Berliner”Vijftig jaar geleden was Kennedy in Berlijn en de media hebben aan het jubileum de nodige gemakkelijke stukjes gewijd. Ongetwijfeld zal over een paar maanden de moord op de Amerikaanse president worden herdacht met gratuite nabeschouwingen en het zoveelste boek over de moord in Dallas. Alles keert na een halve eeuw terug en wat ooit een tragedie was is nu bladvulling voor journalisten die elke uitdaging vermijden.

Het volgende citaat is ouder dan vijftig jaar. Het komt uit de toespraak die Kennedy hield toen hij de democratische nominatie aanvaardde, op 15 juli 1960. Natuurlijk is het mooipraterij, maar Kennedy had wel degelijk oprechte ambities. Zie zijn schitterende toespraak “We Choose to go to the Moon“, met daarin het cruciale zinnetje dat we dingen moeten doen “not because they are easy, but because they are hard”. Hetzelfde sentiment zit in Kennedy’s ambitie om een “new frontier” te openen.

Lees verder “Nieuwe grenzen”