Tijdcategorie: 1975-2000 na Chr.

1975-2000 na Chr.

Verdwenen Dresden

On door Jona LenderinginCultuur, Geschiedenis, Oost-Duitsland, Toerisme7 reacties
Tijdvak: 1950 na Chr. - 2000 na Chr.
1950-1975 na Chr.1975-2000 na Chr.
Dresden grüßt seine Gäste

Als u vroeger, vóór het neerkomen van de Muur, was aangekomen in Dresden, zou u zijn begroet door de bovenstaande wandschildering. Heel gepast heet het door Kurt Sillack en Rudolf Lipowski gemaakte kunstwerk “Dresden grüßt seine gäste”. Het stond en staat op de monumentenlijst, maar tegenwoordig zult u even moeten zoeken voor u zich kunt laten verwelkomen. Er staat namelijk een gebouw voor waarin onder meer een supermarkt is gevestigd. Nu heb ik niets tegen supermarkten, maar het is wel jammer als ze een erkend monument aan het zicht onttrekken.

Het viel me tijdens mijn bezoek aan Dresden, begin september, vaker op dat nogal wat moderne kunstwerken en hedendaagse architectuur waren weggewerkt. Na de Duitse eenwording zijn namelijk allerlei tijdens het bombardement van Dresden vernietigde barokgebouwen herbouwd, zoals de Frauenkirche. Die was na de Tweede Wereldoorlog als ruïne en gedenkteken blijven staan. De herbouw is echt heel netjes gedaan, en Dresden is zeker een prettige stad, maar het betekent dat nogal wat naoorlogse architectuur heeft moeten wijken.

Lees verder “Verdwenen Dresden” →

Debbie Harry

On door Jona LenderinginMuziek9 reacties
Tijdvak: 1975 na Chr. - 2000 na Chr.
1975-2000 na Chr.
Debbie Harry

Ik vrees dat als jonge mensen – ik denk concreet aan mijn vriend S. (vijf) – het onderstaande liedje van Blondie zullen horen, ze in het historisch woordenboek moeten opzoeken wat een “phone booth” toch kan zijn geweest. Alles wordt op den duur onbegrijpelijk en dat is maar goed ook, want anders zou er niks overblijven om je over te verbazen. De energie en het enthousiasme van het onderstaande liedje zijn na bijna een halve eeuw echter nog altijd te proeven. In elk geval uw dagelijkse blogger word hier nog altijd heel erg vrolijk van.

Lees verder “Debbie Harry” →

Wat is archeologie? (3) De media

On door Jona LenderinginArcheologie, Geesteswetenschappen, Methodologie en theorie, Wetenschap, Wetenschapscommunicatie8 reacties
Tijdvak: 1950 na Chr. - 2025 na Chr.
1950-1975 na Chr.1975-2000 na Chr.2000-2025 na Chr.
Giorgio de Chirico, Gli archeologi (1927)

[Dit is het derde van vijf blogjes over wat archeologie is en hoe we haar belang beter kunnen uitleggen. Het eerste deel was hier.]

Ik kan me voorstellen dat u na mijn vorige blogje dacht dat mijn schets van de archeologie nogal abstract was en niet overeenkomt met uw beeld van dat mooie vak. Een vak dat hands on is, heel concreet, heel positief, sterk gebaseerd op het tastbare. Zo komt het immers in het nieuws en zo presenteren archeologen het ook. Vraag een archeoloog maar eens wat archeologie is en in vier van de vijf gevallen vertelt hij over vondsten. Dit is al zo sinds de jaren zeventig, maar zoals gezegd is dataverwerving slechts een voorwaarde voor wetenschap en geen wetenschap.

Archeologie in het nieuws

Archeologie gaat over het toetsen van hypothesen om de mensheid beter te begrijpen (“zeigen wie Menschen ticken”) en onvermoede aannames op te sporen (“unbekannte Werte messen”). Daar horen we echter weinig over. Het gaat vaker over bijvoorbeeld een ontdekt Romeins kamp, waarbij als bijzonderheid geldt dat het benoorden de limes lag – alsof dat belangwekkend zou zijn.noot De limes was geen ijzeren gordijn en kampen als Ermelo waren al bekend. Of het gaat over een monumentaal gebouw in Nijmegen, waarbij als bijzonderheid geldt dat zo dicht bij de Waal resten van de antieke stad bewaard zijn gebleven. Leuk als zulke nieuwtjes zijn, tonen ze niet hoe wezenlijk de feitelijke bijdrage is van de archeologie. Ze trekken wel de aandacht maar niet tot iets.

Lees verder “Wat is archeologie? (3) De media” →

Wat is archeologie? (2) Structuur

On door Jona LenderinginArcheologie, Geesteswetenschappen, Methodologie en theorie, Wetenschap, Wetenschapscommunicatie2 reacties
Tijdvak: 1950 na Chr. - 2025 na Chr.
1950-1975 na Chr.1975-2000 na Chr.2000-2025 na Chr.

[Dit is het tweede van vijf blogjes over wat archeologie is en hoe we haar belang beter kunnen uitleggen. Het eerste deel was hier.]

Eerst even iets over de structuur van de wetenschap. De wetenschapsleer biedt diverse manieren om onderzoek te beschrijven, en die hebben allemaal met elkaar gemeen dat daarbij twee zaken samenkomen. Ik vat gemakshalve samen dat kennis zowel bottom-up als top-down tot stand komt.

One damn’ fact after another

Het bottom-up-verhaal is het eenvoudigst. Onderzoekers doen, heel basaal, eerst waarnemingen (bijv. de voorwerpen in een graf), combineren die waarnemingen vervolgens met andere waarnemingen (bijv. de voorwerpen in alle graven van hetzelfde dorp), brengen de data op een iets hoger niveau samen in generalisaties (“de bewoners van dit dorp kenden opvallend weinig importgoederen”) en komen tot slot op een nog hoger niveau tot een conclusie (“dit dorp stond buiten de grote handelsnetwerken”).

Lees verder “Wat is archeologie? (2) Structuur” →

De Libanese burgeroorlog (6): Voetbal

On door Françoise HbeykainGeschiedenis, Libanon, Midden-Oosten10 reacties
Tijdvak: 1975 na Chr. - 2025 na Chr.
1975-2000 na Chr.2000-2025 na Chr.

[Dit is het laatste van zes blogjes van de hand van Françoise Hbeyka uit Beiroet over haar ervaringen tijdens de Libanese Burgeroorlog. Het eerste van haar blogjes was hier.]

Ondanks de moeilijke omstandigheden van de Libanese Burgeroorlog brachten momenten als het wereldkampioenschap voetbal mensen samen. Het creëerde een gevoel van eenheid en bood een kans op ontsnapping. Ik herinner me hoe de voetbalwedstrijden uit de jaren tachtig geliefde momenten van korte adempauze waren. Te midden van oorlog, ontberingen en black-outs vonden Libanezen nog steeds manieren om het leven te vieren en zich als gemeenschap te verbinden. Voetbal was een gedeelde passie die politiek, religie en angst oversteeg.

Tv’s naar de straat slepen om ze met autoaccu’s van stroom te voorzien, alleen maar om naar een wedstrijd te kijken, is een bijna heroïsche daad en zeer menselijk. Het spreekt boekdelen over het Libanese volk: over hun creativiteit, over hun verlangen naar vreugde en over hun weigering om zich over te geven aan wanhoop.

Lees verder “De Libanese burgeroorlog (6): Voetbal” →

De Libanese burgeroorlog (5): Emoties

On door Françoise HbeykainGeschiedenis, Libanon, Midden-Oosten
Tijdvak: 1975 na Chr. - 2000 na Chr.
1975-2000 na Chr.
Beit Beirut, museum voor de Libanese burgeroorlog

[Dit is het vijfde van zes blogjes van de hand van Françoise Hbeyka uit Beiroet over haar ervaringen tijdens de Libanese Burgeroorlog. Het eerste van haar blogjes was hier.]

Ik vertelde al hoe we tijdens gevechten naar het binnenste van een huis gingen, vaak naar de wasruimte. Het was claustrofobisch. Steeds als er een staakt-het-vuren was, haastten we ons naar buiten – naar de straat, naar het balkon of naar het trappenhuis, van waaruit je in een Libanees huis op de straat uitkijkt. We verlangden naar zonlicht en lucht.

Na dagen in het donker, bang en slapeloos, hadden we geen idee van hoe we eruit zagen. Gekleed in dezelfde trainingspakken en tennisschoenen keken we elkaar aan en barstten in lachen uit: bleek, moe, met slordig haar en donkere kringen onder onze ogen. Maar we waren samen. En op de een of andere manier waren dat, ondanks alles, momenten van vreugde en levenslust.

Lees verder “De Libanese burgeroorlog (5): Emoties” →

De Libanese burgeroorlog (4): Veerkracht

On door Françoise HbeykainGeschiedenis, Libanon, Midden-Oosten2 reacties
Tijdvak: 1975 na Chr. - 2000 na Chr.
1975-2000 na Chr.
Beiroet (geen diepere betekenis)

[Dit is het vierde van zes blogjes van de hand van Françoise Hbeyka uit Beiroet over haar ervaringen tijdens de Libanese Burgeroorlog. Het eerste van haar blogjes was hier.]

De sluipschutters werden vaak de “vijfde colonne” genoemd. Hun doel was het laten voortbestaan van onrust, om zo elk teken van nationale verzoening te saboteren. Ze moesten de wonden open houden en verdeeldheid aanwakkeren. Nog gruwelijker waren de autobommen, strategisch geparkeerd voor supermarkten, op drukke pleinen of bij openbare bijeenkomsten. Deze wrede aanvallen eisten het leven van talloze onschuldige burgers en zaaiden angst en chaos op allerlei plaatsen waar mensen normaalgesproken hun dagelijkse leven leidden.

Want afgezien van de gebieden bij de Groene Lijn en andere frontlijnen, en afgezien van tijden van beschieting en bombardement, ging het dagelijks leven voor veel Libanezen, hoewel ze verschillende facties steunden, gewoon door. De meeste mensen waren niet betrokken bij de gevechten.

Lees verder “De Libanese burgeroorlog (4): Veerkracht” →

De Libanese burgeroorlog (3): Slachtoffers

On door Françoise HbeykainGeschiedenis, Libanon, Midden-Oosten1 reactie
Tijdvak: 1975 na Chr. - 2000 na Chr.
1975-2000 na Chr.
Sluipschutterstelling uit de Libanese burgeroorlog (Beit Beirut)

[Dit is het derde van zes blogjes van de hand van Françoise Hbeyka uit Beiroet over haar ervaringen tijdens de Libanese Burgeroorlog. Het eerste van haar blogjes was hier.]

Aan het begin van een nieuwe golf van gevechten – die altijd onverwacht uitbrak – waren er meedogenloze bombardementen en beschietingen. Die gingen vierentwintig uur per dag door. Soms hadden we het geluk om thuis te kunnen komen; bij andere gelegenheden was dat onmogelijk. De scholen waren gedwongen te verklaren dat ze niet langer verantwoordelijk konden zijn voor de veiligheid van de leerlingen en vroegen ouders om hun kinderen zelf te komen halen.

Hoe zou ik de tweeling kunnen vergeten, die op school was toen de chaos uitbrak? Ze wachtten niet op hun ouders, maar renden in paniek, alleen, terug naar hun huis. Toen ze een rotonde bereikten, waren ze getuige van een bloedbad: een vrouw was door granaatscherven getroffen en gedood, haar lichaam lag daar, doorboord, recht voor hun ogen doorboord. Even verderop had een man zijn benen verloren. Projectielen en bommen vielen overal om hen heen neer.

Lees verder “De Libanese burgeroorlog (3): Slachtoffers” →

De Libanese burgeroorlog (2): Thuis in Beiroet

On door Françoise HbeykainGeschiedenis, Libanon, Midden-Oosten
Tijdvak: 1975 na Chr. - 2000 na Chr.
1975-2000 na Chr.
In de Libanese burgeroorlog beschadigde woonhuizen (2012)

[Tweede deel van zes blogjes van de hand van Françoise Hbeyka uit Beiroet over haar ervaringen tijdens de Libanese Burgeroorlog. Het eerste van haar blogjes was hier.]

In Beiroet hadden de meeste gebouwen geen schuilkelders. Mensen zochten hun toevlucht op de eerste of tweede verdieping. De begane grond en de bovenste verdiepingen golden als gevaarlijk. Ons appartement bevond zich op een tweede verdieping en hoewel het klein was, werd het een toevluchtsoord voor gezinnen uit zowel ons eigen gebouw als de aangrenzende gebouwen.

We kozen bij elke gelegenheid zorgvuldig de kamer waarvan we dan dachten dat die het veiligst was. Als de beschietingen uit de ene richting kwamen, konden we naar de andere kant van het gebouw; die ontruimden we weer als de beschietingen plaatsvonden van die zijde. Wonderlijk genoeg waren het vaak de badkamers die het veiligst aanvoelden. In zowel ons appartement als dat onder ons verdrongen mensen zich in de kleine doucheruimte, die niet meer dan een paar vierkante meter mat, en in de kleine gang.

Lees verder “De Libanese burgeroorlog (2): Thuis in Beiroet” →

De Libanese burgeroorlog (1): Dagelijks leven

On door Françoise HbeykainGeschiedenis, Libanon, Midden-Oosten4 reacties
Tijdvak: 1975 na Chr. - 2000 na Chr.
1975-2000 na Chr.
Muurschildering uit Beiroet

[Dit is het eerste van zes gastblogjes over de Libanese burgeroorlogen van de hand van mijn Libanese vriendin Françoise Hbeyka.]

Zo nu en dan komen de herinneringen weer boven aan de Libanese Burgeroorlog of – beter gezegd – “de oorlog van de anderen”. Die brak uit in 1975 en trok diepe groeven in het land. De krijgsdoelen verschoven van politiek naar religieus en weer terug, om uiteindelijk te verworden tot volslagen absurditeit. De vijand veranderde verschillende keren van gedaante: de bondgenoot van vandaag was de vijand van morgen, de vijand van gisteren kon morgen een vriend zijn. Niet zelden volgden de leden van dezelfde groep, soms zelfs broers, verschillende leiders, waarbij ze uit loyaliteit aan die figuren de wapens opnamen tegen elkaar.

Hoewel de burgeroorlog officieel duurde van 1975 tot 1990, was het geweld niet continu. Er waren perioden van relatieve rust, behalve langs de fronten (zoals de Groene Lijn die Beiroet verdeelde). De strijders, die in tijdens de gevechten rücksichtslos te werk gingen, hielden zich rustig tijdens de gevechtspauzes, maar sloegen soms toe als om te waarschuwen dat de oorlog nog niet voorbij was.

Lees verder “De Libanese burgeroorlog (1): Dagelijks leven” →