De B-25 Mitchell: vliegend erfgoed

Een landende B25 Mitchell bommenwerper

Ook als we geen coronacrisis hadden, zou ik een flink deel van mijn tijd thuis werken. Dat gaat echter niet altijd even gemakkelijk. Als een vliegtuig overkomt, verlies ik concentratie. Dat geldt ook voor bouwvakkers of andere kabaal. Of, als ik zit te werken in de trein, voor geklets in de stiltecoupé. Petities om de vliegbewegingen van Schiphol terug te brengen tot een aanvaardbaarder niveau, of om rolkoffers uit de Amsterdamse straten te weren, of om de stiltecoupés te voorzien van automatische schietstoelen voor mensen die blijven kletsen, zal ik ongezien tekenen. Geluidsoverlast veroorzaakt hart- en vaatziekten. Het RIVM schat dat we door onvoldoende bestreden geluidsoverlast elk jaar ruim tachtig extra doden hebben.

Ik sympathiseer dan ook ten diepste met de mensen in Gilze, die deze zomer klaagden over een B-25 Mitchell-bommenwerper. Die vloog nogal laag over en bleef laag overvliegen. “Je kunt buiten geen gesprek meer voeren als het gevaarte overkomt.” Heel herkenbaar. Ik zou een grap over luchtdoelgeschut maken als die grap niet al duizend keer gemaakt was.

Lees verder “De B-25 Mitchell: vliegend erfgoed”

Stationsrestauratie

De Restauratie, Eindhoven

Twee weken geleden sprak ik op een vrijdagavond in Eindhoven over mijn boek Xerxes in Griekenland. Ik was veel en veel te vroeg en besloot te gaan zitten in de stationsrestauratie, die “De restauratie” bleek te heten. Wat een prachtige plek!

Het station is in 1956 gebouwd. De architect was Koen van der Gaast, die ook de stations van Tilburg en Venlo heeft ontworpen. En de mooiste stationsrestauratie van het land dus, voorzien van een muur van licht.

Lees verder “Stationsrestauratie”

De vorst van Oss

Het graf van de vorst van Oss (Rijksmuseum van Oudheden, Leiden)

Ik was afgelopen zondag voor een lezing van Petra Sijpesteijn in het Rijksmuseum van Oudheden en maakte van de gelegenheid gebruik om de mooie Cyprusexpositie te bekijken en ook even te wandelen over de afdeling Nederlandse archeologie. Een aanleiding was er niet, maar die heb je natuurlijk ook niet nodig. En zo stond ik ineens voor de vitrine met het Vorstengraf van Oss.

Dat is een bijzonder iets. Het begint in de Bronstijd (2000-800 v.Chr.), als een enorme grafheuvel wordt opgeworpen. Doorsnede: ruim vijftig meter. Hoogte: drie tot vier meter. Fast forward naar de IJzertijd, zeg pakweg 650 v.Chr., als de mensen hun doden bijzetten in urnen. De mensen zoeken de oeroude grafheuvel op om daarin een voornaam persoon – we mogen hem “de vorst van Oss” noemen – bij te zetten. Ze graven een kuil en plaatsen daarin een soort emmer, een situla, met daarin de gecremeerde resten van de overledene. De emmer, eigenlijk een vat om wijn in te mengen, komt uit het oostelijk Alpengebied en is een kostbaar artikel.

Lees verder “De vorst van Oss”

Vincent van Gogh

Het kerkje in Nuenen, dat Vincent van Gogh ooit schilderde

Eind jaren tachtig werkte ik als schoonmaker in het Van Gogh-museum in Amsterdam. Elke ochtend ging ik met de stofzuiger over de verschillende verdiepingen en ik heb aan die dagelijkse rondwandeling door het museum in elk geval een lievelingsschilderij overgehouden (namelijk dit). Het aardige van het op zich geestdodende werk was dat er regelmatig VIPs waren die voor openingstijd het museum binnen mochten. Ik heb dus weleens een praatje gemaakt met de Indische onderminister van godsdienstzaken. Soms leidde de directeur, Ronald de Leeuw, de voorname gasten persoonlijk rond en dan hoorde ik allerlei aardige dingen over Vincent van Gogh.

Diens biografie ken ik niet zo goed, maar het oeuvre kan ik dromen. Dus was ik niet weinig verbaasd toen ik een tijdje geleden, fietsend van Venlo naar Eindhoven, in Nuenen ineens in een schilderij van Van Gogh belandde. U ziet het origineel hierboven en u ziet het schilderij hier. Even later was er dit origineel…

Lees verder “Vincent van Gogh”

De Peelhelm

De Peelhelm (Rijksmuseum van Oudheden, Leiden)

In mijn reeks museumstukken vandaag een van de beroemdste voorwerpen uit de Oudheid: de Peelhelm. Rond 300 na Chr. gemaakt van verguld zilver, in 1910 gevonden door turfsteker Gebbel Smolenaars in de Peel, tegenwoordig in het Rijksmuseum van Oudheden in Leiden. De helm is niet het enige voorwerp dat Smolenaars uit het veen haalde: hij vond ook enkele vierde-eeuwse munten, een mantelspeld, delen van een paardentuig en een ruiterspoor.

Net als moderne helmen bestaat de Peelhelm uit een binnen- en een buitenhelm. De binnenhelm moet van ijzer gemaakt zijn geweest. Doordat het voorwerp gelegen heeft in veen, is het ijzer compleet weggeroest. De buitenhelm, gemaakt van edelmetaal, heeft het wel overleefd. Ze bestaat uit veertien onderdelen die met gespjes en riempjes waren verbonden.

Lees verder “De Peelhelm”