Tag: Valentijnsdag

Valentijnsdag

Valentinus ofwel Sint-Valentijn

On door Han BorginChristendom, Geschiedenis, Romeinse Keizerrijk4 reacties
Tijdvak: 250 na Chr. - 325 na Chr.
0250-0275 na Chr.0275-0300 na Chr.0300-0325 na Chr.
De heilige Valentinus zegent de bouw van zijn kerk in Terni

De verering van de heilige Valentinus (Valentijn in het Nederlands) is sinds 1969 in de rooms-katholieke kerk niet langer voorgeschreven, omdat we volgens deskundigen eigenlijk te weinig van hem weten om een serieuze biografie over hem te kunnen schrijven. Maar (en dat vind ik nou typisch rooms-katholiek) hij wordt nog wel erkend als zijnde een “Heilige van de Kerk”. Hoe het ook zij: voor velen is zijn naamdag (14 februari) nog steeds een belangrijk ijkpunt in het liefdesleven.

Van tweeën één?

Wat denken we te weten van Valentinus? Allereerst dat er twee christelijke martelaren zijn geweest die naar deze destijds gangbare naam luisterden. De ene Valentinus was als priester en als arts actief in Rome, de andere zou bisschop zijn geweest van Terni (zo’n 100 km noordelijk van Rome).

Lees verder “Valentinus ofwel Sint-Valentijn” →

Tip voor Valentijnsdag!

On door Jona LenderinginByzantijnse Rijk, Geschiedenis, Klassieken1 reactie

Ik maak even gebruik van mijn blog om reclame te maken. Als u geen zin hebt in reclame, zapt u gewoon weg en leest u bijvoorbeeld daar verder, even goede vrienden.

Ter zake. Als er iemand is voor wie ik graag reclame maak, is het de classicus Hein van Dolen, van wie ik buitengewoon veel heb geleerd. De reguliere lezers van deze blog zullen hem al wel kennen; in dit filmpje legt hij de Lachmannmethode uit. Hij is ook de auteur van dit leuke kinderboek en van een boek met Byzantijnse keizerinnenbiografieën. Maar bovenal is Van Dolen vertaler en hij hoopt vooral dat de in Nederland en Vlaanderen volstrekt vergeten Byzantijnse literatuur wat bekender wordt.

Lees verder “Tip voor Valentijnsdag!” →

Prebunking: Valentijnsdag

On door Jona LenderinginChristendom, Geesteswetenschappen, Geschiedenis, Pseudowetenschap, Religie, Romeinse Keizerrijk, Wetenschapscommunicatie10 reacties
Rond Valentijnsdag maakt een diepe verslagenheid zich van je meester

De Wet van Brandolini komt erop neer dat “the amount of energy needed to refute bullshit is an order of magnitude bigger than to produce it”. Of dat waar is, valt niet te meten maar het zal niet ver bezijden de waarheid zijn. Toen ooit een interview dat mijn collega Arjen Bosman en ik hadden gegeven aan Het Parool wat al te beknopt op de voorpagina was samengevat (Amsterdam zou een Romeinse stadstichting zijn), ben ik een weekend lang bezig geweest om het uit allerlei nieuwsgroepen verwijderd te krijgen.

De reden waarom misvattingen zo hardnekkig zijn, is dat ze ons vertellen wat we graag willen horen, terwijl feiten soms maar in de weg zitten. Kul is verleidelijk. We kunnen echter vaak verhinderen dat onzin de ronde zal gaan doen. Desinformatie is lui en kent daardoor een eigen cyclus, zodat je er weleens op kunt anticiperen en mensen alvast kunt uitleggen waarom niet waar is wat ze zullen gaan horen (“prebunking”). In december komen bijvoorbeeld de krantenstukjes dat kerstmis is afgeleid van een Mithrasfeest, dus je kunt alvast uitleggen dat het in feite andersom was, en ook valt in december te lezen dat Chanoeka wordt gevierd omdat Judas de Makkabeeër de Joden bevrijdde, dus je kunt de mensen alvast voorinformeren dat hij de Tempel weliswaar reinigde maar werd verslagen. En zo is er medio februari altijd weer de claim dat Valentijnsdag is afgeleid van de oud-Romeinse Lupercalia.

Lees verder “Prebunking: Valentijnsdag” →

Het proactieve Valentijnsdag-stukje

On door GastauteurinChristendom, Factcheck, Geschiedenis, Italië, Klassieken, Middeleeuwen, Religie, Romeinse Keizerrijk4 reacties
Lupercalia (Archeologisch museum, Sousse)

[Binnenkort is het Valentijnsdag en je zult zien dat weer iemand zal beweren dat dat eigenlijk een oud-Romeins vruchtbaarheidsfeest is. De klassieken moeten per se relevant worden gemaakt, desnoods met alternatieve feiten. Er is echter geen verband tussen het Romeinse en het christelijke feest, zoals mijn Amerikaanse vriend William P. Thayer, de webmaster van LacusCurtius, in een proactieve gastbijdrage uitlegt.]

Lupercalia en Valentijnsdag

Pogingen zoals deze, deze en deze om de oud-Romeinse Lupercalia (15 februari) in verband te brengen met de christelijke Valentijnsdag (14 februari) zijn verdacht. De gelijkstelling van de twee illustreert vooral een twintigste-eeuwse neiging om een liefdesfeest af leiden van antieke vruchtbaarheidsculten. Er is ondertussen geen draad bewijs voor een dergelijk verband.

Vaak wordt beweerd dat paus Gelasius (r.494-496) Valentijnsdag in de vijfde eeuw instelde, maar dat is niet waar: wat hij wél deed was een lange, strenge brief schrijven (Brief 100, Aan Andromachus) waarin hij de gelovigen het vieren van de Lupercalia verbood. Die brief noemt geen Valentinus.

Lees verder “Het proactieve Valentijnsdag-stukje” →