Tag: museumethiek

museumethiek

Roofkunst

On door Jona LenderinginArcheologie, Geesteswetenschappen, Geschiedenis, Karthago, Musea10 reacties
Tijdvak: 1775 na Chr. - 1850 na Chr.
1775-1800 na Chr.1800-1825 na Chr.1825-1850 na Chr.

Ruurd Halbertsma is conservator in het Rijksmuseum van Oudheden in Leiden. Ik vermoed – en hieruit mag u afleiden dat ik hem ken – dat zijn hart ligt bij de Griekse collectie, maar ook over Nederland in de Romeinse tijd weet hij van de hoed en de rand. Bij de expositie over Karthago in 2014 vertelde hij enthousiast over de ontdekking van de aloude stad door Jean-Emile Humbert (1771-1839), een Nederlandse ingenieur die voor de bey van Tunis de stadsmuur verbeterde, enkele forten bouwde, de zoetwatervoorziening regelde en de haven bij Karthago aanlegde. Hoewel Tunis in de negentiende eeuw vooral een Franse stad werd, bevolkt door Italiaanse migranten, is de blauwdruk getekend door een Nederlander.

Jean-Emile Humbert

Of beter: een Hollander. Humbert is geboren in Den Haag, voelde zich na de val van de Oranjes niet thuis in de Bataafse Republiek, trad in dienst van de bey en keerde pas na de Restauratie terug naar het nieuwe koninkrijk Nederland. Daar deed hij zijn vondsten over aan Caspar Reuvens, zodat ze nog altijd in het Rijksmuseum van Oudheden zijn. Hier vindt u een wel heel summiere pagina over museumstuk H1; de H staat voor de naam van de ontdekker. Het was een van de eerste Punische voorwerpen in een West-Europees museum. Humbert identificeerde ook de voornaamste plaatsen in Karthago, zoals de havens, het waterreservoir en de Byrsa. Fascinerend figuur dus, die vroege archeoloog, en daarom een van de personages in Halbertsma’s debuutroman Roofkunst.

[Hierna komen enkele spoilers]

Lees verder “Roofkunst” →

Omstreden erfgoed

On door Jona LenderinginArcheologie, Geesteswetenschappen, Geschiedenis, Iran, Midden-Oosten, Museumstuk2 reacties
Tijdvak: 1000 v.Chr. - 800 v.Chr.
1000-0950 v.Chr.0950-0900 v.Chr.0900-0850 v.Chr.0850-0800 v.Chr.
“Grey ware” (Nationaal Museum, Teheran)

Khurvin is een dorpje ten noordwesten van Teheran, gelegen op de zuidelijke hellingen van de Elburz. Die geografische aanduiding is belangrijk. De hellingen aan de noordkant van de Elburz absorberen namelijk neerslag, die door poreuze aardlagen doorsijpelt naar het zuiden. Harde aardlagen verhinderen dat het vocht dieper de bodem inzakt. Aan de zuidkant van de bergen komt het water aan de oppervlakte. Zo ligt hier, tussen de bergen en de woestijn, een eindeloze reeks artesische bronnen. Reizigers langs de Zijderoute springen van de ene naar de andere oase. Zoals Khurvin, waar het dus vruchtbaar is en waar vanouds mensen wonen.

Grey ware

In 1949 werden enkele archeologische vondsten gedaan, waaronder wat zogeheten grey ware. Deze keramieksoort, die aan het begin van eerste millennium v.Chr. het gekleurde aardewerk van de Bronstijd verving, wordt geassocieerd met de aankomst van de Indo-Europese migranten. Later zouden die worden aangeduid als Parthen, Meden en Perzen. De overgang van gekleurd naar grauw keramiek markeert dus de vestiging van de Iraniërs in Iran.

Lees verder “Omstreden erfgoed” →