Tag: Vegetius

Vegetius

Aeneas Tacticus

On door Henric JanseninGeschiedenis, Klassieken, Oude Griekenland6 reacties
Tijdvak: 400 v.Chr. - 300 v.Chr.
0400-0375 v.Chr.0375-0350 v.Chr.0350-0325 v.Chr.0325-0300 v.Chr.

We kennen ze wel: oude boeken over strategie. Sun Tzu’s Kunst van het Oorlogvoeren, of Clausewitz’ Over Oorlog. Gaan we de Grieks-Romeinse oudheid in, dan hebben mensen vaak van de laat Romeinse Vegetius’ De Re Militari (Over het Krijgswezen) gehoord en kan een enkeling de eerste-eeuwse Strategemata van Frontinus noemen. De (veel oudere) Aeneas Tacticus, onderwerp van deze blog, kan echter nauwelijks op publiek rekenen. Daar hoop ik vandaag verandering in te brengen.

Rond het midden van de vierde eeuw voor Christus, de eeuw van Plato, Xenophon en Demosthenes, schreef een Griek genaamd Aeneas (niet die van de Trojaanse Oorlog) een werk over het verdedigen van een belegerde stad, door mij betiteld als In Staat van Beleg. Het is ons incompleet overgeleverd, maar de veertig hoofdstukjes die we hebben, bevatten interessante inzichten in oorlogvoering in een gemeenschap uit de vierde eeuw. Daarnaast was Aeneas geen Athener; door de selectiviteit van de overlevering weten wij relatief veel over deze stad, maar met Aeneas’ werk krijgen we een waardevolle blik buiten de canon.

Lees verder “Aeneas Tacticus” →

Plumbata: de dartpijl van het Late Romeinse Rijk

On door Robert VermaatinByzantijnse Rijk, Romeinse Keizerrijk9 reacties
Tijdvak: 300 na Chr. - 500 na Chr.
0300-0325 na Chr.0325-0350 na Chr.0350-0375 na Chr.0375-0400 na Chr.0400-0425 na Chr.0425-0450 na Chr.0450-0475 na Chr.0475-0500 na Chr.
Plumbata onderhandse geworpen

One-hunderd-and-Eeeeeeeightyyyyy! Bij deze kreet veren doorgaans tienduizenden Nederlanders op van hun stoel, bijvoorbeeld eergisteren, toen nationale held Michael van Gerwen met zijn dart weer eens de perfecte score had gegooid.

Mag ik de lezer nu meenemen naar een ander scenario – nog steeds een grote groep mensen, nog steeds veel lawaai, nog steeds een gespannen sfeer. Maar in plaats van fors gebouwde sporters zien we goed bewapende legionairs, en in plaats van een klein pijltje tussen duim en wijsvinger werpen zij uit alle macht een uit de kluiten gewassen pijl naar de vijand, die, naar ik u kan verzekeren, dit minder op prijs stelt dan de mensenmassa in het vaderlands café.

Lees verder “Plumbata: de dartpijl van het Late Romeinse Rijk” →

De Byzantijnen ten oorlog

On door Jona LenderinginByzantijnse Rijk, Geschiedenis8 reacties
Tijdvak: 450 na Chr. - 650 na Chr.
0450-0475 na Chr.0475-0500 na Chr.0500-0525 na Chr.0525-0550 na Chr.0550-0575 na Chr.0575-0600 na Chr.0600-0625 na Chr.0625-0650 na Chr.
Byzantijnse soldaat, tiende eeuw (Hosios Loukas, Griekenland)
Byzantijnse soldaat, twaalfde eeuw (Hosios Loukas, Griekenland)

In 1984 publiceerde de Duitse historicus Alexander Demandt Der Fall Roms, waarin hij analyseerde hoe latere generaties hadden geoordeeld over de ondergang van het Romeinse Rijk in de vijfde eeuw. Hij beëindigde zijn boek met een lijst van 210 factoren die in de discussie een rol spelen, alfabetisch gerangschikt van Aberglaube tot Zweifrontenkrieg. Het onderwerp houdt de gemoederen bezig, zoveel is duidelijk.

Toch is het tot op zekere hoogte een misverstand dat het Imperium Romanum zou zijn verdwenen. Zeker, in West-Europa namen afstammelingen van Germaanse immigranten de macht over, maar in de (bevolkings)rijke gebieden rond het oostelijk Middellandse-Zeegebied bleef het wereldrijk gewoon bestaan. Dat historici het geen Romeins maar een Byzantijns Rijk noemen, suggereert een discontinuïteit die daar in feite niet is geweest.

Lees verder “De Byzantijnen ten oorlog” →