De Assyrische koning Tiglat-Pileser I regeerde veertig jaar, van 1115 tot 1076 v.Chr. Zijn koninkrijk had de chaotische overgang van de Bronstijd naar de IJzertijd, traditioneel geassocieerd met de Zeevolken, vrij goed doorstaan, maar in het westen was het rijk van de Hittieten gedesintegreerd. Nieuwe, kleinere politieke eenheden namen de macht over. Historici noemen het de Neo-Hittitische koninkrijkjes, of ook wel de Arameeërs. De onrust in het westen dwong Tiglat-Pileser tot interventie, niet minder dan veertien keer.
Veldtocht naar zee
De campagnes waren meestal extreem gewelddadig, maar niet altijd. Een expeditie rond het jaar 1000 v.Chr. vermeldt in elk geval niet de wreedheden die voor andere jaren wel worden genoemd. Hij rukte eerst op naar Homs in het huidige Syrië en reisde daarvandaan naar de Middellandse Zee, door de vallei die nu de grens is tussen Libanon en Syrië. Zo bereikte hij Amurru, de kuststrook. Tiglat-pileser was de eerste Assyrische vorst die de zee bereikte en daar was hij overduidelijk trots op. De boottocht was het hoogtepunt van zijn reis.
Ik marcheerde naar de berg Libanon. Ik hakte en droeg cederhouten balken naar de tempel van de goden Anu en Adad, de grote goden, mijn heren. Ik ging verder naar het land Amurru en veroverde het hele land Amurru. Ik ontving tribuut van Byblos, Sidon en Arwad. Ik voer in boten van de mensen van Arwad en reisde vanaf de stad Arwad, een eiland, zes uur gaans naar de stad Sumur in het land Amurru. Op zee doodde ik een nahiru, die een “paard van de zee” wordt genoemd.
Nahiru
Wat zou een nahiru zijn? De bijnaam “paard van de zee” is gewoon een uitdrukking zonder veel informatie. De Mesopotamiërs hadden wel meer poëtische termen, zoals “ezel van de zee” voor het dier dat wij kennen als “schip van de woestijn”. Ze kenden ook een “ezel van de berg”, het paard. Beide Mesopotamische uitdrukkingen bieden eigenlijk geen informatie, ja “ezel van de zee” is ronduit misleidend, want dromedarissen leven niet in zee.
Uit andere inscripties weten we dat Tiglat-pileser joeg op leeuwen, tijgers, panters, Syrische olifanten, beren, wilde stieren en struisvogels. We weten dat hij apen en krokodillen ten geschenke kreeg uit Egypte. Een nahiru was dus geen leeuw, tijger, krokodil of wat dies meer zij. We kunnen dus nogal wat dieren uitsluiten als doel van Tiglat-pilesers vispartij.
Een andere tekst vertelt dat men, om een nahiru te doden, een harpoen gebruikt. Dat suggereert dat het een kleine walvis is geweest, of een zeehond, misschien een haai of dolfijn. Een dier met tanden in elk geval, want er is ergens sprake van nahiru-ivoor.
Nijlpaard
Als we tandloze dieren en jachtprooien waarvan we de naam kennen uitsluiten, resteert eigenlijk nog maar één kandidaat: het nijlpaard. Die leefden in deze tijd nog in het huidige Libanon en ze leverden ivoor. We hebben bovendien Egyptische afbeeldingen de god Horus die met een harpoen een nijlpaard te lijf gaat. De Grieken herkenden er tot slot iets paardachtigs in, want ze noemden het dier hippopotamos, “rivierpaard”.
Het nijlpaard is echter geen zeedier. Kortom, zelfs de hippo is een problematische optie. Dierendag of niet, we hebben geen idee wat een nahiru is.
Zelfde tijdvak
Chinese filosofie (1) De oudste traditiesjanuari 24, 2026
De oudste poëzieoktober 9, 2024
Cyprus in de IJzertijdoktober 11, 2019
Vanwege het jacht-element (nog twee koningen vonden hun nahiru-jacht het vermelden waard) en het noemen van ivoor doen mij instemmen met de identificatie – nijlpaarden zijn heel gevaarlijk.