De Mongolen komen

Nishapur: slachtoffers van de Mongoolse aanval. Let op het gat in de schedel links.
Nishapur: slachtoffers van de Mongolen. Let op het gat in de schedel links.

De vaste lezers van deze kleine blog weten het: ik probeer vat te krijgen op de complexe geschiedenis van Centraal-Azië door haar te reduceren tot “vier vegen” over de landkaart (1, 2, 3, 4, 5, 6). De eerste veeg was – ik verval in herhaling, maar dat zij zo – de noord-zuid-beweging waarmee de Indo-Europese volken het gebied tot een eenheid maakten. De tweede was de komst van de islam, waarmee de religieuze landkaart kwam te ontstaan. De derde “veeg” is de Mongolenstorm, waarover ik vandaag zal schrijven: de etnische grenzen werden getrokken. Later deze week de komst van de Russen en het ontstaan van de moderne staten.

Wie waren die Mongolen? Hoe kon een betrekkelijk eenvoudig steppevolk uit de noordelijke periferie van het Chinese keizerrijk in 1206 beginnen aan een reeks aanhoudende successen, die leidde tot de inname van Peking (1215) en daarna de verovering van Centraal-Azië (1220), Rusland (1237), Hongarije (1241), Perzië (1253), Irak (1258), Palestina (1260), zuidelijk China (1276), Sumatra (1293) en Burma (1297)? Wat verklaart zoveel succes?

Lees verder “De Mongolen komen”

Grieks gedichtje

Hanger met een Grieks erotisch gedichtje (Museum van Aquincum, Hongarije)
Hanger met een Grieks erotisch gedichtje (Museum van Aquincum, Hongarije)

De bovenstaande foto maakte ik een kleine drie jaar geleden in het museum van Aquincum, een Romeinse stad even ten noorden van Boedapest. Het is een gem (een gesneden edelsteen) in een hanger uit de derde of vierde eeuw, met een Griekse tekst waarvoor Drs. P. zich niet zou hebben geschaamd.

ΛΕΓΟΥΣΙΝ
Α ΘΕΛΟΥΣΙΝ
ΛΕΓΕΤΩΣΑΝ
ΟΥ ΜΕΛΙ ΜΟΙ
ΣΥ ΦΙΛΙ ΜΕ
ΣΥΝΦΕΡΙ ΣΟΙ

Lees verder “Grieks gedichtje”

Het portret van Marcus Antonius

Marcus Antonius (Kunsthistorisch Museum, Boedapest)

Een kleine tweeënhalf jaar geleden was ik in Boedapest, een mooie stad waar ik nog nooit eerder was geweest. Er zijn daar twee musea met oudheidkundige collecties: het Nationaal Museum (met een prachtig lapidarium in de kelder) en het Szépművészeti Múzeum ofwel Museum voor Schone Kunsten. Het museumpje van Aquincum, de Romeinse voorgangerstad van Boeda, ligt wat verderop en is ook alleszins de moeite waard. Je kunt ze niet alle drie op één dag doen.

De buste hierboven, in het Museum voor Schone Kunsten, stelt Marcus Antonius voor: de Romeinse officier die in Caesars gevolg zijn sporen verdiende met het helpen uitmoorden van de Eburonen, vervolgens in Rome dienstbaar was bij het uitlokken van de burgeroorlog met de Senaat, werd beloond met het consulaat en na de moord op Caesar een enorme machtspositie opbouwde. Hij versloeg daarna Caesars moordenaars bij Philippi, leidde twee moeilijke campagnes tegen het Parthische Rijk en ging uiteindelijk ten onder in een burgeroorlog tegen Octavianus, de latere keizer Augustus. Die deed er vervolgens alles aan om Antonius’ Parthische campagnes te presenteren als enorme mislukkingen, wat maar staat te bezien.

Lees verder “Het portret van Marcus Antonius”

Vakantiekiekjes

Zoals de lezer van deze kleine blog inmiddels weet, reis ik momenteel langs de Donau. Inmiddels ben ik, op een paar uur na, een week onderweg en staan we op het punt te vertrekken naar Hongarije en Servië. Vandaag was ik in Wenen, waar de vernieuwde oudheidkundige afdeling van het Kunsthistorisches Museum me compleet murw heeft geslagen.

Ik zou graag de foto’s online willen plaatsen, maar soms heb ik die niet kunnen maken (zoals op de mooie exposities in Stuttgart en Schallabach). En bovendien: het zijn er inmiddels al wel heel veel. Ik heb er echter wel wat op mijn Facebookpagina geplaatst. Het is niet ideaal, maar het is ook zo zonde om het niet te delen. Hier zijn dus wat foto’s uit

Lees verder “Vakantiekiekjes”