Filmpjes uit Irak

Zoals de trouwe lezers van deze blog weten, hebben mijn vriendin en ik afgelopen oktober een reis gemaakt door Irak. We bezochten de Sumerische steden in het zuiden, dronken thee bij de Moeras-Arabieren, waren verbaasd over de ontwikkeling van toeristische faciliteiten in Babylon, bezochten de Assyrische hoofdsteden Aššur, Nimrud, Khorsabad en Nineveh, zagen de stadswal van de door Alexander de Grote gestichte stad Charax, waren de eerste toeristen in tijden in Hatra en bezochten de voornaamste sji’itische heiligdommen. Mijn geliefde had het goede idee dat we filmpjes zouden maken. Zo kunt ook u het een en ander zien. Niet iedereen kan immers even twee, drie weken naar Irak.

U vindt de filmpjes hieronder. Verwacht geen Hollywood. We probeerden licht te reizen en hadden alleen een telefoon en een klein microfoontje bij ons, geen statief. De wind, het felle zonlicht en de hitte speelden ons regelmatig parten. Meer dan eens zagen we zelf niet wat we aan het filmen waren. Ook improviseerde ik de tekst te plekke, zonder aantekeningen. Kortom, het was amateurisme – maar in de beste zin van het woord: gemaakt uit liefde. Kees Huyser heeft van het ruwe materiaal nog wat toonbaars gemaakt. Waarvoor veel dank (en een fles met drank).

Lees verder “Filmpjes uit Irak”

Kort Irakees (7): Voetbal in Khorsabad

Voetbal in Khorsabad

Oké, ons bezoek aan Khorsabad was niet helemaal wat we ervan hadden gehoopt. De residentie van de Assyrische koningen is in de loop der tijden nogal eens verplaatst – van Aššur naar Nimrud naar Khorsabad naar Nineveh naar Harran en dan sla ik er nog een paar over – en  ik dacht dat Khorsabad boeiend zou zijn, maar het viel eerlijk gezegd nogal tegen.

Elke ruïne hier verandert langzaam in zand, want men bouwde huizen en paleizen uit tichels. Bakstenen veronderstellen brandhout en dat is hier zeldzaam. Dus ook Khorsabad, de door Sargon II in 713 v.Chr. gebouwde en enkele jaren na zijn dood in 705 verlaten hoofdstad, is een verzameling zandheuvels. Maar waar je in Nippur of Borsippa in het zand nog wel het een en ander kunt herkennen, lukt dat in Khorsabad alleen met moeite.

Lees verder “Kort Irakees (7): Voetbal in Khorsabad”

De opvolging

Sargon (r) en Sanherib (l). Reliëf uit Khorsabad, nu in het Louvre, Parijs.

In eerdere stukje heb ik beschreven hoe Assyrië met een combinatie van efficiënt (en wreed) militair optreden, competente bureaucratie en gedegen bestuur het Midden-Oosten verenigde en de grondslagen legde voor een wereldrijk dat later weliswaar door de Babyloniërs, Perzen en Macedoniërs zou worden overgenomen maar steeds een eenheid bleef. Het doorgeven van de macht was hierbij vanzelfsprekend. Het was een van de centrale thema’s in het denken van het antieke Nabije Oosten.

Het keert op allerlei punten terug. In de mythische tijd was bijvoorbeeld de macht van de ene generatie goden overgegaan op een andere. Er was geen enkele reden om niet alle goden in één pantheon onder te brengen, als one happy family onder leiding van een wijze oeroude oppergod, maar zo zagen de Mesopotamiërs het niet. Na de scheppergoden en na Enlil was het de beurt van Marduk.

Lees verder “De opvolging”