Tijdcategorie: 2000-2025 na Chr.

2000-2025 na Chr.

Week van de Klassieken

On door Jona LenderinginWetenschapscommunicatie11 reacties
Tijdvak: 2000 na Chr. - 2025 na Chr.
2000-2025 na Chr.

Even een blogje met een hoog How Can I Make This About Me-gehalte, waarvoor alvast mijn excuus. Maar morgen begint de Week van de Klassieken, het jaarlijkse evenement waarin allerlei mensen en allerlei organisaties allerlei activiteiten ontwikkelen om allerlei aspecten van de Oudheid in het zonnetje te zetten. Het thema is “recht en rechtvaardigheid”. Aanbevolen.

En nu even het How Can I Make This About Me-deel. Tijdens de Week van de Klassieken bereikt deze blog zijn zesduizendste aflevering. Dat is een mijlpaal en ik ben overeenkomstig trots. We hadden in februari ruim 4300 bezoekers per dag, en ook dat is natuurlijk fijn. De commentaren zijn inmiddels prettig zakelijk; we hebben al een tijdje geen last meer van wappies en bedreigingen. Nog meer reden tot vreugde dus.

Lees verder “Week van de Klassieken” →

De moord op Rafiq Hariri

On door Jona LenderinginGeschiedenis, Libanon, Midden-Oosten, Politiek6 reacties
Tijdvak: 2000 na Chr. - 2025 na Chr.
2000-2025 na Chr.
Rafiq Hariri

Morgen is het 14 februari en u kunt al raden over welke beroemde Romein er op deze Oudheidblog een stukje klaar staat. Ik vestig er vanavond echter de aandacht op dat het morgen twintig jaar geleden is dat in Beiroet een moordaanslag plaatsvond: Rafiq Hariri, voormalig premier van Libanon, liet daarbij het leven, samen met enkele leden van zijn lijfwacht en omstanders.

Premier

Hariri was geen heilige, maar wel een efficiënte politicus. Hij was geboren in Sidon – ik blogde er al eens over – en had in de jaren zeventig een vermogen verdiend bij diverse bouwprojecten in de Arabische wereld. Later, in 1989, was hij een van de architecten van de Ta’if-akkoorden geweest, die een einde maakten aan de Libanese Burgeroorlogen. Drie jaar later benoemde president Elias Hrawi hem tot premier.

Lees verder “De moord op Rafiq Hariri” →

Kettingbrief

On door Jona LenderinginGeschiedenis, Wetenschap17 reacties
Tijdvak: 2000 na Chr. - 2025 na Chr.
2000-2025 na Chr.
(StableDiffusion begrijpt niet goed wat een kettingbrief is.)

Let op! Dit is een waarschuwing!

Hallo,

Ik stuur nu een belangrijke boodschap en het is van essentieel belang dat je actie onderneemt! Dit is een kettingbrief die al duizenden mensen heeft bereikt, maar nu ben jij degene die moet beslissen of je de keten voortzet of niet. Als je deze boodschap niet verder stuurt, en als je de petitie niet ondertekent, zullen er ernstige gevolgen zijn.

Je moet weten dat als je deze brief niet naar minimaal tien mensen doorstuurt en de petitie voor het behoud van de oudheidkundige opleiding in Cardiff niet tekent, er vervelende dingen zullen gebeuren. Om te beginnen in Cardiff natuurlijk, waar wéér een oudheidkundige instelling teloor gaat.

Lees verder “Kettingbrief” →

Koninklijke Musea voor Kunst en Geschiedenis

On door Jona LenderinginBelgië, Musea, Toerisme4 reacties
Tijdvak: 2000 na Chr. - 2025 na Chr.
2000-2025 na Chr.
Mummieportret (achttiende dynastie)

Men zegt dat geen geringere kunstenaar dan Edgar P. Jacobs zich eens een nacht heeft laten opsluiten in de Koninklijke Musea voor Kunst en Geschiedenis te Brussel. Ik heb het niet gecontroleerd. Het is echter zeker een feit dat zo’n beetje elke Belgische striptekenaar wel ergens een object uit het museum in z’n werk heeft verstopt. U kent Hergé, u kent het beeldje van het gebroken oor en u kent de mummie van Rascar Capac. De museumwinkel verkoopt een aardig boek, Museum in strip. Museumstukken als figuranten in een stripverhaal (1996), waarin tientallen voorbeelden zijn gedocumenteerd.

Die striptekenaars hadden groot gelijk, want er is geen betere plek om inspiratie op te doen. Er is hier van alles te zien, van zo’n standbeeld van Paaseiland tot glaswerk, van islamitische kunst tot een maquette van het oude Rome, van oosterse iconen tot precolumbiaans aardewerk, met daartussenin dan nog Nervische munten, een totempaal en gobelins. Binnenkort gaan nieuwe afdelingen open over gebruiksvoorwerpen uit de negentiende eeuw en over de Belgische art nouveau en art deco. Je kunt in de Koninklijke Musea voor Kunst en Geschiedenis moeiteloos een dag dwalen, en het fijne is: anders dan in het Louvre blijft het overzichtelijk.

Lees verder “Koninklijke Musea voor Kunst en Geschiedenis” →

Panorama Pergamon

On door Arnold den TeulinginMusea, Romeinse Keizerrijk, Toerisme3 reacties
Tijdvak: 2000 na Chr. - 2050 na Chr.
2000-2025 na Chr.2025-2050 na Chr.
Panorama Pergamon: gezicht vanuit de toren op de offerplechtigheid.

Op 25 juni 2022 had ik mijn camperbusje geparkeerd op een naargeestige camperplaats aan de rand van het centrum van Berlijn. Het voordeel van de plek was dat ik per vouwfiets naar de binnenstad kon en tevens ongebruikelijke hoeken van de stad kon zien die je vanuit de metro mist. Ik had een passe-partout gekocht voor musea die ik al eens eerder had bezocht, om wat meer aandacht te kunnen besteden aan dingen waar mijn vrouw en ik indertijd geen tijd meer voor hadden gehad.

Sinds zij is overleden in 2019, doe ik min of meer systematisch de dingen die ik samen met haar had willen doen. Het herbouwde Stadtschloss van Berlijn, dat de naam Humboldt Forum heeft gekregen, was er daar één van. Het herbergt onder andere twee musea uit het voormalige museumcomplex in Berlin Dahlem, waarvan wij het bezoek toen vanwege een familieomstandigheid voortijdig hadden moeten afbreken.

Lees verder “Panorama Pergamon” →

Gladiator II

On door Jona LenderinginGeschiedenis, Romeinse Keizerrijk, Wetenschapscommunicatie13 reacties
Tijdvak: 2000 na Chr. - 2025 na Chr.
2000-2025 na Chr.
(© 2024 Paramount)

Er is een nieuwe oudheidkundige film in de bioscoop, Gladiator II. Of, zoals de makers het niet ongeestig spellen, GladIIator. Deel één ben ik ooit samen met classica Simone Mooij wezen kijken en we liepen destijds de bioscoop uit met het gevoel dat de film precies dat bood wat ook de mensen destijds naar het amfitheater bracht: het geweld. En anders dan bijvoorbeeld de films van een Sam Peckinpah (Straw Dogs of Cross of Iron) had Gladiator daarover niets te melden. Het geweld was er en dat was dat. Dat is niet erg, maar de overeenkomst tussen Romeins en hedendaags amusement frappeerde Simone en mij.

En nu dus Gladiator II. Een journalist belde me gisteren met de vraag wat ik ervan vond. Nou daarvan vond ik niks, want ik had die film nog niet gezien en ik had er ook geen tijd voor. Maar had ik een quote? Nou nee, ook die had ik niet. Maar ik had wel een antwoord. Namelijk dat historici beter geen oordeel over historische films kunnen geven.

Lees verder “Gladiator II” →

Rode lichten in de archeologie (en aanverwante vakgebieden)

On door Jona LenderinginArcheologie, Geesteswetenschappen, Geschiedenis, Klassieken, Musea, Wetenschapscommunicatie12 reacties
Tijdvak: 2000 na Chr. - 2025 na Chr.
2000-2025 na Chr.

Het zou simpel moeten zijn. Onderzoekers ontdekken dingen en doen de peer-review, waarna voorlichters en journalisten de informatie doorgeven aan het publiek. Zo simpel is het natuurlijk niet. Teveel artikelen komen door de peer-review die nooit gepubliceerd hadden mogen zijn. Vervelend. Journalisten en voorlichters willen hun publiek immers niet voor de gek houden. Zodoende moeten ze de aangeleverde informatie toch toetsen, terwijl ze daarvoor niet zijn toegerust. Veel benodigde informatie ligt immers achter academische betaalmuren. Dat veel media inmiddels navraag doen bij een deskundige, niet betrokken bij het onderzoek, is een kwestie van noodzakelijk geworden wantrouwen.

Neem van mij aan: archeologen, classici en historici jokken weleens. In 2009 heb ik het geïnventariseerd en destijds bevatte ongeveer twee vijfde van de nieuwsberichten onjuistheden die de onderzoekers moesten hebben herkend. Doordat tegenwoordig elk bericht wordt gechurnalismd, valt zoiets niet langer te tellen, maar er is geen reden voor optimisme.

Zonder hernieuwde inventarisatie van the good, the bad, and the ugly zijn enkele rode lichten echter herkenbaar genoeg. En ook enkele oranje en groene lichten, gelukkig.

Lees verder “Rode lichten in de archeologie (en aanverwante vakgebieden)” →

Vuur van verandering?

On door Jona LenderinginArcheologie, Geesteswetenschappen, Methodologie en theorie19 reacties
Tijdvak: 2000 na Chr. - 2025 na Chr.
2000-2025 na Chr.
De Zonnewagen van Trundholm (replica; het origineel is in het Nationaal Museum in Kopenhagen)

Ik blogde al enkele keren (een, twee, drie, vier, vijf) over de Bronstijd, waarover onlangs in het Rijksmuseum van Oudheden een tentoonstelling is begonnen. Daar is veel positiefs over te zeggen en dat zal ik ook nog weleens doen. Voor het moment hoeft u alleen maar te weten dat het een goede expositie is. Het verhaal: dankzij enerzijds de Indo-Europese migraties en anderzijds de handel in koper en tin, groeiden pan-Europese verbanden. Niet zonder reden is wel geopperd dat er in het geschiedenisonderwijs meer aandacht moet zijn voor de vroegste tijden. Het museum toont het Bronstijdverhaal met veel interessante en bijzondere stukken, mooie stukken ook, die je niet snel bij elkaar ziet.

Nog één woord van lof voor ik echt aan dit blogje begin: de opstelling is ietwat conservatief. Wel vitrines met voorwerpen, geen noemenswaardige toeters en bellen. Waar de architect een decor neerzette, was het functioneel, zoals het frame van een boerderij. Menselijke resten liggen achter gordijnen en dat vind ik een mooie oplossing voor een naar dilemma. Kortom: een tentoonstelling waar je fijn een uur of twee doorbrengt.

Lees verder “Vuur van verandering?” →

De “tweede republiek” van Libanon

On door Jona LenderinginGeschiedenis, Libanon, Midden-Oosten, Politiek2 reacties
Tijdvak: 1975 na Chr. - 2025 na Chr.
1975-2000 na Chr.2000-2025 na Chr.

In zijn boek Beirut 2020. The Collapse of a Civilization, a Journal (2021) vertelt Charif Majdalani over de implosie van de Libanese Tweede Republiek, dat wil zeggen het bestuurlijk systeem dat ontstond na de Burgeroorlogen. In 1975 veranderden de politici in krijgsheren en in 1990 veranderden krijgsheren in politici, die Libanon bestuurden alsof het buit was die ze mochten verdelen. Eind september 2019 klapte het piramidespel en werden de protesten gewelddadig. Ik schreef al eerder over het boek van Majdalani, dat ik u buitengewoon aanraad.

***

In dertig jaar tijd werd het hele land het privéjachtgebied van een oligarchenkaste, die een relatie met de burgerij ontwikkelde die enigszins leek op die van een maffia. Men bood bescherming, garanties en kleine kansen aan iedereen die daarom vroeg, en belette elke vorm van toegang tot overheidsfunctionarissen, behalve dan middels het indienen van een smeekbede.

Lees verder “De “tweede republiek” van Libanon” →

Libanon, najaar 2024

On door Jona LenderinginLibanon, Midden-Oosten, Politiek1 reactie
Tijdvak: 2000 na Chr. - 2025 na Chr.
2000-2025 na Chr.
De graffiti in Libanon kunnen nog een jaartje mee

Het zal de vaste lezers van deze blog niet zijn ontgaan dat ik de laatste tijd wat vertaalde reisverslagen over Libanon heb geplaatst. Die zullen het geweld daar niet ten einde brengen, maar ik hoop dat ik u kan tonen wat het is dat er momenteel wordt weggebombardeerd: een land met een eigen, historisch gegroeide, opvallend pluriforme cultuur. Die stukjes eindigen met een verzoek om te doneren. Niet iedereen kan geld missen, maar kennis delen kan altijd en reisverslagen zijn tenminste lichtvoetig.

De situatie nu

Vandaag toch even een stukje dat niet lichtvoetig is. Zoals u weet bestookt de Israëlische luchtmacht het sjiitische zuiden en de sjiitische wijken van Beiroet zo ongeveer elke dag. Honderdduizenden mensen zijn uitgeweken naar het noorden. Er is sprake van een miljoen mensen, van anderhalf miljoen mensen. Ik weet niet hoe ze dat tellen, maar al zou het de helft zijn: dit is onthutsend. In Libanon wonen vier miljoen Libanezen, anderhalf miljoen Syrische vluchtelingen en een kwart miljoen Palestijnse vluchtelingen. Zelfs als er “maar” een half miljoen displaced persons zijn, is dat een extreem probleem.

Lees verder “Libanon, najaar 2024” →